TIỂU THUYẾT: MỘ ĐÁ NGANG LƯNG TRỜI (Phần I)

MỞ ĐẦU

Tôi viết cuốn sách này bằng kí ức của tôi và của nhiều đồng đội khác. Viết để đuổi theo cái bóng của nó. Nó có tên, nhưng đã từng có hơn ba năm nằm hầm, nằm hang, chốt giữ đường biên với nhau gọi thế cho gợi thêm nỗi nhớ.

Hôm ấy, tôi đứng nói chuyện riêng với đồng nghiệp ở vỉa hè trước cổng cơ quan. Nó đi bộ ngang qua. Tôi nhận ra nó ngay, mặc dù thời gian đã gần ba mươi năm mới nhìn thấy lại. Vội nói nốt câu với đồng nghiệp, quay ra gọi nó. Không cất nổi lời, tôi ngẩn ngơ nhìn dòng người qua lại. Nó đâu? Nó tan biến nhanh thế. Hay tôi bị ảo ảnh? Chắc chắn là nó. Nhưng nó biến đâu trong dòng người, xe qua lại trên đường phố nườm nượp như cuộn chỉ bị vò rối? Nó biến nhanh như đường phố đang biểu diễn trò ảo thuật với tôi.

Tôi hỏi anh xe ôm đứng ngay cạnh cho chắc. Bởi nghề nghiệp của anh là quan sát xung quanh để bắt khách:

- Anh có thấy thằng trạc tuổi tôi vừa đi ngang qua, ngay trước mặt anh, đi về hướng nào không?

- Trông nó như thế nào? – Anh xe ôm hỏi lại.

- Trạc tuổi tôi nhưng trông gầy hốc hác, mắt sâu, tóc rối xù, mặc quần áo lính màu cỏ úa, bẩn lem nhem.

- Trông như thằng nghiện ấy để ý làm gì!

Tôi ngây ngô biện minh cho nó:

- Không, ngày xưa nó là lính. Lính chiến.

Tôi tự hào nhấn mạnh chữ lính chiến.

Anh xe ôm cười cho sự ngây ngô của tôi.

- Tầm tuổi như chú ngày xưa chỉ có là lính “mổ” ¹. Chiến gì? Chiến với ai?

Có lẽ trông tôi hốt hoảng như mình vừa bị mất đi một thứ quý giá, bà hàng nước quan tâm hỏi:

- Chú bị nó móc mất cái gì à?

- Không!

Cô gái ghi số đề gần đấy nói với tới:

- Cái ông gầy hom hem, mắt trũng, mặt hốc như đầu lâu, mặc bộ quần áo màu cỏ úa có hai đường chít eo ở lưng phải không?

- Đúng rồi! Áo đấy của bộ đội ngày xưa, gọi là K82. Nó đi hướng nào?

- Đi nhanh lắm, anh có đuổi theo chắc chẳng kịp. Ông ấy là thế nào?

- Bạn.

Cô gái ghi số đề quay cái bút như chong chóng trên những ngón tay như diễn viên xiếc. Đôi mắt cô nheo nheo, khinh khỉnh nhìn tôi. Với cô, những kẻ máu mê cờ bạc là những kẻ yêng hùng.

Anh xe ôm vẫy tay gọi khách. Cái vẫy tay không cho riêng một ai cả. Ánh mắt không nhìn vào ai cả. Thế giới những người đi bộ đều là của anh ta.

Khách gọi chén trà nóng, bà bán quán lại mở chai nước ngọt rót ra cốc. Khách không uống, không đổ đi được, bà đành phải ngửa cổ tu một hơi dài. Đôi mắt của bà nhìn qua lớp thủy tinh thô lố, trắng dã, hằn học như đôi mắt trâu trong sới chọi.

 

1. Lính mổ: ăn cắp, móc túi

PHẦN I

Ình, ình ... uỳnh, uỳnh … ì, ì, ì ….!

Đêm đen bịt chặt mắt, bịt luôn cả cảm nhận về phương hướng. Không biết những tiếng ì ùng ấy vọng từ phía nào tới. Biên giới hướng nào?

Pháo bắn? Chỉ có là pháo chứ còn tiếng gì nữa. Vào vùng chiến sự lâu rồi. Xe không chạy nhanh pháo dập trúng, mất xác. Tới đây tiếng nổ nghe nặng hơn là khi tập trận ở dưới cây số mười năm nghe thấy.

Như sấm rền? Không phải, như tiếng sóng ngầm trước ngày nhập ngũ Huy gặp phải. Mặt biển xanh, lặng như miếng thạch đông cứng. Không gió, không một gợn sóng mà vẫn thấy tiếng ịch, uỳnh rền rĩ. Người chao đảo như đang ngồi trên sóng lừng. Tại biển muốn cựa mình mà không cựa nổi.

Nơi đây, đất đang cựa mình. Tiếng nổ trồi từ dưới lòng đất lên.

Hai hôm sau bão nổi lên. Cơn bão số bảy. Tầu đứt neo đâm vào đá ngầm, chìm. Bốn người ở lại trực tầu chết ba, còn mỗi Huy. Tại Huy cao số.

Đêm đặc quánh màu đen. Đến mình nhìn vào mình cũng không thấy mình nữa là nhìn thấy người ngồi cạnh. Chỉ có tí đèn gầm sáng như ngọn đèn dầu vậy mà tay lái xe tinh mắt thế. Phóng vun vút. Sợ pháo bắn trúng. Gió ào ào, vỗ rát mặt. Lắc lư hơn ngồi trên sóng. Người nẩy như quả bóng. Đâu núi? Đâu vực? Thỉnh thoảng nghe thấy tiếng rào rào của nước chảy. Chắc xe đang chạy bên cạnh sông Lô. Tối quá! Đâm vào núi hay rơi xuống vực đều chết. Nhưng chết thế còn thây. Chết trương phềnh như mấy đồng nghiệp bị bão vẫn toàn thây. Bây giờ quả đạn pháo rơi vào giữa xe, xác chẳng còn. Chắc bọn chó ấy không nhìn thấy đoàn xe đang chở quân lên giành lại phần đất bị chúng chiếm mấy tháng trước nên không có tiếng nổ nào gần.

Tối quá! Bây giờ mà dính pháo thì không được nhìn thấy cái gì lần cuối. Mấy đồng nghiệp chết trong cơn bão còn nhìn thấy sóng nước, còn nhìn thấy trời. Bị thế còn sướng. Huy thấy nồng ngực nóng râm ran. Mở khuy áo banh ra cho cái nóng bốc ra ngoài. Cúc áo đâu? Vướng thế nhỉ. Tại mấy băng đạn quấn trước ngực. Từng nấy thuốc nổ mà nổ cùng lúc chắc ….

- Anh Huy ơi!

- Hử?

- Sắp tới chưa?

- Chắc chưa. Sợ à?

- Hay …!

- Hay cái gì?

Huy định nói tiếp “vớ vẩn” nhưng thôi. Hay nhảy xuống xe, quay lại, Hoàng “dở” định nói thế. Quay lại chắc sống.

Uỳnh!........ Uỳnh!

Bắn ở đâu nhỉ? Tiếng nổ nặng như đất bị thúc mạnh.

Xe bỗng dừng đột ngột. Mọi người xô dúi vào nhau.

- Xôống xe!

Xe chưa dừng hẳn mà ai đã hô xuống thế?

Sau khẩu lệnh, xe dừng hẳn. Một vệt đen đậm đặc hơn quyệt nhanh lên bức màn đen của đêm.

Xuống xe à? Đến chưa? Sao lúc này không thằng nào hỏi câu ấy?

Run! Lành lạnh. Hàm bị bó cứng không mở nổi miệng.

Ai hô? Tiếng hô ấy của B trưởng Păn? Không biết có phải anh ấy? Giọng run, âm phát ra nghèn nghẹt, không dứt khoát như mọi khi.

Trên xe chỉ có là B trưởng Păn mới nhìn thấu đêm. Anh ấy người dân tộc Thái, đi rừng đêm quen, có con mắt của con thú rình ăn đêm, lại thêm động tác nhanh nhẹn dứt khoát của người giỏi võ.

Suy đoán về tiếng hô khác lạ của B trưởng khiến Huy thấy tim mình đập loạn. Mặt nóng bừng. Lo lo. Hồi hộp. Huy muốn quay lại hỏi Hoàng “dở”, đến rồi đấy à. Nhưng nói ra bây giờ chúng nó sẽ phát hiện ra mình đang run. Huy nghiến chặt hai hàm răng để khỏi rung rung, cố giữ bình tĩnh. Thấy lành lạnh dưới xương cụt. Có khi sợ quá mồ hôi toát ra chảy xuống.

- Xôống! Nhanh! - B trưởng Păn vỗ vào thành xe, thúc giục.

Xe dừng chưa nhỉ? Huy muốn nhìn xuyên qua bóng đêm tìm vật chuẩn. Chỉ thấy màu đen.

Một cùi tay huých vào lưng Huy. Giọng nói ngay sau gáy:

- Xuống đi anh! Chắc tới nơi rồi.

- Hoàng “dở” đấy à? Tới đâu?

- Anh run đấy à?

- Không!

Chưa tới nơi nguy hiểm nên B trưởng mới đập rầm rầm vào thành xe thế chứ, Huy tự nhủ để trấn an rồi chống tay đứng dậy. Hai đầu gối run run. Không phải sợ mà do ngồi bó gối lâu. Xương khớp kêu trèo trẹo, đau nhôi nhối.

Uỳnh, uỳnh .... Chỗ đấy còn xa? Nếu đạn pháo rơi gần tiếng nổ phải khác? Không biết tới chỗ ấy thế nào nhỉ? Bắn nhiều thế. Tiếng nổ triền miên thế này chắc đạn pháo bắn phải dày đặc lắm. Nấp vào đâu được?

- Anh run đấy à?

- Không!

- Sao không xuống?

- Ừ, xuống đây.

Huy lần tay dọc theo thành xe, dò dẫm từng bước. Tối như bịt mắt thế này mà tay Păn vẫn nhìn thấy là thế nào. Từ từ đã thằng dở người, tao không nhìn thấy gì. Huy thận trọng đặt một chân lên hậu xe rồi nhắm mắt nhảy xuống. Mở mắt cũng khác nào nhắm. Tối quá! Nhảy! Nhắm mắt nhảy liều. May mà xuống được chỗ mặt đất bằng. Nhưng vũ khí mang trên người hàng chục cân đẩy Huy ngã dụi xuống.

- Thằng nào đấy? Xôống thế lựu đạn bật chốt nổ chết me mày. Kiểm tra lại đi! Những thằng sau xôống từ từ.

Păn quát tháo, đập vào thành xe rầm rầm.

Huy đứng dậy, tay lần sờ khắp người. Không thấy đau. Cũng may, ở dưới cứ không tìm thấy bao xe, Huy dồn lựu đạn vào túi rết đeo vắt ra sau lưng. Hôm nay dắt vào bao xe quanh bụng, lựu đạn đập xuống đất mạnh thế chắc toi.

- Đại đội tập hợp!

Tiếng hô của đại đội trưởng Ngô đâu đó trong bóng đêm.

Păn giục:

- Mọi người xôống cả chưa? Ông Huy cận mù có nhìn thấy gì không? Mắt mũi mù dở thế mà không bị trả về. Chắc không có con “ngan nằm” cho thằng mấy thằng huấn luyện.

Không nhìn thấy Păn đứng chỗ nào, Huy hỏi vu vơ:

- Tới đâu rồi Păn?

- Làng Pinh.

- Sắp tới nơi chưa?

- Còn xa. Bây giờ mới tới đoạn nhọc quá. Có nhìn thấy gì không?

- Tối lắm.

Păn hỏi:

- Cận thế sao không đeo kính?

- Đeo kính không được xuống tầu.

Tiếng người đi cạnh:

- Đi một chuyến tầu viễn dương hốt tiền.

Huy chưa kịp đáp lời lại thì tiếng Păn ngay cạnh hỏi:

- Có nghe thấy tiếng suối không? Đấy. Nhìn về bên này quá. – Păn xoay vai Huy về phía có tiếng róc rách: - Thấy chưa. Cứ nhìn chăm chú về phía suối một lúc sẽ thấy sáng.

Ốm à? Lại sốt rét chăng? Bất chợt Huy thấy hơi thở của mình nong nóng qua cánh mũi. Hay giả vờ ốm để được ở lại? Những bóng đen đang trôi qua trước mặt Huy. Những ai thế, sao không nói gì với nhau cho đỡ sợ. Sợ? Chuẩn bị vào chỗ chết ai chẳng sợ. Đừng nhìn vào ai lúc này. Huy thấy bồn chồn khi những khuôn mặt đồng đội trôi qua trong tâm trí. Mờ ảo. Hình hài không rõ nét. Không nhận ra ai. Hoàng “dở” đâu?

Hoàng “dở” đâu? Những bóng người dật dờ trôi qua trước mặt Huy như dòng nước xuôi về phía tiếng pháo ì ùng. Ngày giao quân, bố Hoàng cũng là thầy giáo của Huy đã giao trách nhiệm cho Huy phải giúp đỡ Hoàng trong những ngày quân ngũ. Giờ nó đâu? Mấy hôm chuẩn bị lên chốt nó bám Huy như đứa trẻ sợ lạc mẹ khi đến một nơi xa lạ, nguy hiểm. Nghĩ tội cho nó. Nó là thằng thần kinh yếu hay nói thẳng ra là bị tâm thần. Ngày bé đã phải vào trại tâm thần Đông Khê điều trị. Chẳng biết cán bộ quân sự phường và cả thầy nữa nghĩ thế nào mà bắt nó phải đi nghĩa vụ. Hay Hoàng “dở” đang cuốn về phía tiếng pháo theo dòng người?

- Hoàng “dở” ơi! – Huy gọi thất thanh.

- Gọi gì thế! Bé mồm thôi, pháo bắn cho bỏ mẹ! – Hoàng “dở” đứng ngay cạnh huých cùi tay vào Huy, hạ giọng thì thào.

Ai lo cho ai đây! Nếu không có Hoàng “dở” thì không biết Huy đi đứng thế nào ở chốn núi cao rừng thẳm, bước chân xuống giường là dẫm phải đá, lúc nào cũng phải gồng người leo dốc.

- Chưa đến đâu, còn xa. Mới tới làng Pinh.

- Sao anh biết?

- Thôi, đi đi, đại đội tập trung ở đâu?

- Đúng là mù dở, thần kinh lại có vấn đề, đang đứng trong hàng chứ đi đâu.

Thế à! Sao mày lại bình tĩnh thế hả Hoàng “dở”. Nhớ rồi, khi nãy Huy đã bám vào người Hoàng để dồn hàng. Thế ra mình là thằng hoảng sợ đầu tiên, mất hết lý trí. Không biết có thằng nào nhảy xe đào ngũ không?

Tiếng đại đội trưởng Ngô:

- Lại lội chú ý, phải bám sát lội hình hành quân, lến chân tám mười hai chúng ta sẽ nghỉ. Nhớ mật khẩu nhận nhau. Hỏi “sao đỏ”, trả lời “sao vàng”, nhớ chưa? Thằng nào không trả lời đúng cứ bắn.

Sao giọng của đại trưởng lúc này lại lơ lớ của người dân tộc nói tiếng Kinh chưa chuẩn. Chẳng lẽ anh ấy đã qua chiến trường Căm pu chia, quen chiến trận rồi mà vẫn run. Anh ấy run hay là Huy run nên suy diễn ra vậy.

Có thằng nào nhảy xe đào ngũ không nhỉ? Lại nghĩ vẩn vơ rồi, Huy tự trách. Lạ thật, tại sao mình cứ bị ám ảnh mấy chữ đào ngũ thế!

- Này Hoàng “dở”, lính Hải Phòng mình còn đủ không? – Huy hỏi nhỏ, chỉ đủ cho Hoàng “dở” nghe.

- Đủ là mấy thằng? – Hoàng “dở” hỏi lại.

- Mày có nhìn thấy hết chúng nó không?

- Thấy. Thằng Chiến “mặt mục” đứng cạnh anh, thằng Tuấn “trắng” kia, thằng Phú “lỉnh” kia.

Rí..í…úi! Oành!

- Pháo! – Tiếng hét của ai đó lạc giọng, hoảng loạn.

Không biết Hoàng “dở” đẩy hay Huy tự ngã nằm ép xuống đất.

- Bắn sang bên kia suối, xa lắm. Đứng dậy! Đại đội khẩn trương hành quân.

Không biết có phải tiếng ai đó như của đại trưởng hay khẩu AK của Hoàng “dở” đè lên đầu khiến Huy đau nhói mà thấy mình bình tĩnh lại.

- Đứng dậy, mày! Đè lên tao đau quá.

Hoàng “dở” run thực sự, không dám đứng lên, nằm lăn sang bên cạnh, run rẩy nói:

- Pháo! Bắn ở đâu thế?

Păn kéo Hoàng “dở” đứng dậy.

- Còn xa lố. Chỗ này sau vách núi, pháo không rơi vào đâu. Đứng dậy!

Lần đầu tiên Huy và Hoàng “dở” nghe thấy tiếng rít gió, tiếng nổ gần của đạn pháo.

- Bỏ mẹ mày tay ra! - Hoàng “dở” gạt tay Păn, nổi khùng.

Tính nó khi bị kích động là nổi khùng, không sợ một ai. Chỉ có Huy gây áp lực mới khiến Hoàng “dở” bình tĩnh lại. Huy quờ tay đúng vào gáy Hoàng “dở”, bóp mạnh, nói gằn:

- Mày muốn khùng hả!

Hoàng co rụt cổ lại van xin:

- Đau! Em không thế nữa. Lần đầu thấy pháo bắn gần thằng nào chả sợ.

Nếu nhìn được vẻ mặt Hoàng lúc này chắc Huy ứa nước mắt. Khuôn mặt nhợt nhạt chỉ thấy hõm với hốc, đôi mắt trũng sâu của nó lúc này sẽ thêm ánh thất thần, hoảng loạn. Tội lắm.

Rí..í…úi! Rí..í…úi! Poành! Poành! Chớp đỏ nhoáng nhoàng bùng lên.

Bên chỗ hai quả đạn pháo vừa nổ là suối. Lần bắn trước Huy hoảng, vội lăn người nằm bẹp xuống, mắt nhắm chặt không nhận thấy chớp lửa. Mới được nghe tiếng rít gió lần hai, Huy đã thấy mình trở nên bình tĩnh, có thể phân biệt được quả đạn bay xa hay gần. Huy nhìn về phía hai quả đạn vừa rơi, những bụi cây xanh lét trong lằn chớp đỏ còn đọng lại trong đáy mắt.

Nhưng Hoàng “dở” còn run lắm, bám chặt cánh tay Huy, bước thấp bước cao chỉ chực khụy xuống. Nó nuốt nước bọt ừng ực để giữ bình tĩnh. Cố lên! Huy muốn cất lời động viên nhưng phải cố sức kéo Hoàng vận động nhanh theo sát đội hình không nói được.

Ai cũng bước vội. Tiếng kim khí va vào nhau lách cách. Nhịp nhanh nhịp chậm gõ râm ran. Mọi người nhận ra cuộc chiến đang đến gần, hối hả chạy.

- Đại đội, dừng lại! - Tiếng hô của đại trưởng Ngô.

Mọi người đứng chựng lại, bám vào vai nhau làm chỗ tựa. Thở dốc.

Chiến “mặt mục” kéo khẩu AK của Huy, nói: