ĐÊM CHUỘT ÁM
Ông giật thót người, co rụt hai chân lên ghế. Ngồi chồm hỗm. Ngực nghẹn thắt. Thở gấp. Chuột? Chuột gì mà tiếng động nặng thế, không khác gì tiếng chân người. Ông luôn đề phòng, cảnh giác lũ chuột đêm chạy nhông khắp cầu cảng, bến bãi. Trần gian lúc này là của chúng.
Hôm nay không chỉ sợ mà còn thấy bất an trong người. Bất an có hình hài, đang treo lơ lửng đâu đó quanh ông. Nó nhìn ông doạ dẫm, thách thức. Ông rụt rè tìm cách lẩn trốn nó. Nhưng biết nó ở đâu mà trốn. Ông chột dạ nhìn xuống cuốn nhật ký để mở trên bàn. Hình như nó ngay cạnh, rình rập xem ông viết gì. Trang giấy còn trắng. Như vậy điều dằn vặt trong lòng chưa được viết ra. Ông thở phào nhẹ nhõm. Bất an lừng chừng quay đi.
Chỉ tại con chuột đêm nào đó chạy qua.
Lành lạnh. Có lẽ con chuột này trụi sạch lông, lớp da loang lổ vết xanh như mực đổ của nó đã trớt qua chân ông. Nghĩ tới chuột là trống ngực lại rộn lên, lại liên tưởng về một điều gì đó không ổn sẽ xảy ra với mình. Rờn rợn. Con chuột ấy có thể đã làm gì tới cơ thể ông.
Hay khi nãy mình đọc lại những trang khác, những dòng chữ đã mở ra, có ai đó đã đọc được? Ông không muốn phơi bày tâm tư của mình với người thứ hai, ngay cả với vợ, chính vì thế mà những cuốn nhật ký được cất trong ngăn tủ riêng ở xí nghiệp. Lại là cái điều dằn vặt mấy ngày nay thì tuyệt đối không để ai được biết. Tai bay vạ gió ngay. Nhưng cất kỹ trong lòng thì không thể.
Chỉ có đêm biết. Đêm không nói được. Chỉ thấy tiếng thở dồn, mệt mỏi của đêm từ phía cầu tầu vọng lại.
Ba rưỡi sáng. Giờ này những con chuột phải ngủ say rồi chứ?
Ở đời ông sợ nhất chuột. Cảm giác sợ chuột có từ ngay ca đêm đầu tiên của cuộc đời công nhân bốc xếp cảng.
Đêm tháng chín, gió Đông Bắc đầu mùa từ bên kia sông tràn sang hất tung chiếc khăn vác trên vai để cho hơi lạnh vuột khô những dòng mồ hôi trên tấm thân trần của Diễn trong lúc chờ xe tới lấy hàng. Những chiếc F4000 cổ lỗ chở nặng hàng tằng tặc lăn bánh qua như cỗ xe tăng nổ máy, phả hơi dầu khét lẹt. Ngọn đèn vàng ệch như màu nghệ thâm đung đưa trên cột điện, đẩy bóng đen chao qua chao lại như làm trò thôi miên. Cơn buồn ngủ dồn tới, đẩy Diễn đổ người vào khe hai hòm máy. Các khớp xương buồn buồn giục cái ngủ tới nhanh hơn. Giấc ngủ là ý thức của con người khi đêm về. Bản năng ngủ đánh đổ Diễn. Nhưng có người lại muốn phá cái bản năng ấy. Cú thúc vào lưng đau điếng kéo Diễn tỉnh dậy. Không thấy người nhưng đoán chắc là tổ trưởng muốn giục Diễn dậy làm. Anh ta hay cấm cảu, có hành động ngấm ngầm với ai vác thua anh ta chỉ một bao hàng. Cú thúc khiến cạnh sườn tưng tức đau đánh thức cái ý thức mình là công nhân mới phải tích cực khiến Diễn bật dậy chạy về vị trí làm việc. Nhưng gót chân nhối buốt kéo Diễn ngã đổ sập xuống như cây chuối bị đốn chỉ bằng một nhát dao sắc lẹm. Diễn ôm chân. Bàn tay dính nhầy nhụa máu từ gót chân chảy ra. Ngay cạnh, hai con chuột chụm mõm vào nhau, những sợi râu rung rung, bốn con mắt bắt ánh đèn đỏ rực, sóng sánh như hai giọt máu tươi.
Hồi chiều, bọn trẻ cược nhau chầu bia cỏ - chỉ có thời còn trẻ của ông chuột mới đói gặm chân người, chuột thời nay nằm một chỗ có thức ăn đổ sẵn vào mồm, hiền như lợn ỉ, chỉ mê mải làm tình, rung rúc suốt đêm. Cũng như con người thôi, ăn no rồi phải nghĩ tới dậm dật. Hàng lương thực, thức ăn gia súc nhập rời, rơi vãi một ca cũng thừa cho mấy đời họ nhà chuột ở đây ăn không hết. Béo quá trông đần, mắt con nào cũng đờ đẫn, lang thang suốt đêm như thằng nghiện. Không tin hả, muốn bằng chứng mới chịu phải không! Thằng Quynh lấy máy ảnh ra. Khẩu thiệt vô bằng. Tao với nó rình cả đêm. Cái công - ten - nơ hỏng cuối bãi năm kia, nhà nghỉ cao cấp của họ nhà chuột đấy, đêm nào cũng chật khách làng chơi. Nhìn đây, máy Sony nét căng. Công bốn mươi phít, hơn ba chục mét vuông, con nào con nấy rõ từng sợi râu nhá. Nếu có ca - mê - ra thì tuyệt vời, trung thực tuyệt đối. Chúng vờn nhau đến khi mệt phờ thì đứng hít ngửi đuôi nhau để tiếp thêm năng lực cho phần tiếp theo. Như chó “éo” nhau. Thấy con đực nhẩy lên ôm eo con cái chưa. Nhiều đôi “chiến đấu” một hiệp chưa thoả, đuổi vờn nhau chập nữa rồi tiếp tục hiệp hai. Có đôi tới ba, bốn hiệp mới đã. Nhìn thấy con này phê chưa, nằm hẳn lên chân thằng Quynh, co giật đùng đùng.
Chúng nó chơi với chuột mà không thấy kinh.
Chúng chèo kéo ông tham gia bữa bia cá cược nhưng ông nhất định không đi. Chủ đề chuột thể nào cũng được dùng làm món gia vị chính trong đĩa mực khô nướng, trong từng thớ gân dai nhách của món sách bò, lầy nhầy trong đám bọt bia. Nghĩ vậy đã thấy lợm giọng thì ngồi cùng với chúng nó ông không chịu nổi. Đã không ít lần các buổi liên hoan ông bỏ về giữa chừng vì những câu chuyện thô tục được xếp đầy ngồn ngộn cao hơn cả bàn thức ăn. Ông vừa là đội phó đi ca, vừa là chủ tịch công đoàn đội mà không chịu sâu sát công nhân, không biết tôn trọng người lao động, Quynh trách. Vẻ mặt nó nghiêm nghị không khác một quan toà buộc cho ông một tội. Liệu mọi người có đồng tình với ý kiến của nó? Ôi dào! Nó trẻ người non dạ, mới chuyển về ít ngày biết gì, còn ông gần bốn mươi năm gắn bó với đội xếp dỡ số ba này, có thế nào mọi người biết cả.
Hay tại điều dằn vặt mấy hôm nay khiến ông lúc nào cũng thấy bức bối trong lòng, sinh ra cắm cảu, để ý tới từng lời từng tiếng, xét nét tới từng cử chỉ của mọi người? Khi chiều hậm hực với câu trách của thằng Quynh hay bực bội với đám cá cược của bọn trẻ? Vứt những điều dằn vặt ấy đi, ba năm nữa là hạ cánh không nên để điều tiếng gây mất đoàn kết nội bộ. Có lẽ bọn thanh niên nói đúng, chuột bây giờ hiền như đất. Đã không ít lần dẫm phải, chúng đứng lại giương đôi mắt tròn xoay, hiền từ nhìn ông như lời nhắc đi đứng không chỉ biết nhìn lên mà phải cả nhìn xuống nữa.
Lẽ ra khi chiều ông nên ngồi với chúng nó, uống một cốc bia, tào lao vài ba câu sẽ chẳng có những ấm ức này. Không sợ chuột nữa. Thịt chuột được coi là đặc sản của không ít vùng quê đồng bằng Bắc Bộ, thậm chí đã trở thành món trong thực đơn của một vài nhà hàng. Thằng Quynh sẽ chẳng có cớ gì trách ông những lời nặng nề như thế.
Hơi thở nong nóng, châm buồn buồn vào cánh mũi. Tiếng thở nặng, nghe rõ tiếng gió. Cơn buồn ngủ đã tới. Bốn giờ sáng. Ông nhìn lên đồng hồ thẩm định lại thói quen cảm nhận giờ giấc hàng đêm. Ra hiện trường thôi, giờ này còn ngồi trong văn phòng cơn buồn ngủ sẽ quật ông gục xuống bàn ngay. Theo cách tính giờ làm việc của xí nghiệp là ba ca bốn kíp thì ông có tới mười năm đêm không ngủ! Làm ca kíp lâu ngày sẽ quen, thức trắng vài đêm chẳng là cái đinh gì. Câu đó chỉ để động viên những đứa mới đi làm, chứ ông hơn ba mươi năm ca kíp, cứ đến bốn giờ sáng là người rũ ra như bị cúm. Bởi con người đã có hàng triệu năm hình thành và phát triển, đã tạo nên quy luật đêm phải được ngủ, ông cưỡng lại sao được. Hơn ba mươi năm làm việc ca kíp, lý trí và tinh thần đủ cả nhưng chưa đêm nào ông thắng được cái ngủ tuyệt đối. Chỉ biết chiều theo quy luật, mỗi ca đêm ông tìm cách ngủ chừng mười lăm phút giữa giờ, cơn buồn ngủ mới tạm thời bỏ qua. Mọi khi vào giờ này ông đã gục đầu xuống bàn tranh thủ ngủ. Nhưng hôm nay không thể! Sự bất an trong lòng là lời nhắc ông phải cẩn thận với những hành vi của mình. Hình như không phải chuột mà có người theo dõi. Không biết có đúng không?
Ai theo dõi và theo dõi ông làm gì cơ chứ?
Một luồng gió xộc vào phòng mang theo khí lạnh và mùi ngai ngái, nồng nồng của đất ải, của phân mục bên kia sông đưa sang.
Ngày xưa, Diễn hỏi Thắm, có thấy hương đêm từ cánh đồng lúa bên kia sông tràn sang không. Cô nhân viên giao nhận hàng có đôi môi đỏ, mọng ướt đã một lần Diễn được trao nụ hôn cuồng nhiệt giờ kéo lệch miệng thoải mái cái ngáp dài, buông lơi một câu, buồn ngủ rũ người hơi sức đâu còn tưởng tượng. Diễn chạnh lòng, nhìn miết vào bóng đen bị đêm cô đặc trên mặt sông. Cô ấy không còn ai nói chuyện, ngả người nằm cuộn khoanh trên tờ giấy xi măng trải trên mặt cầu cảng tranh thủ ngủ trong khoảnh khắc ngắn ngủi khi công nhân bốc xếp nghỉ giải lao. Diễn quay lại ngắm nhìn cơ thể người con gái nằm cuộn khoanh. Hình dáng bị vo tròn, nhàu nhĩ. Diễn tư lự, liệu công việc bốc vác của mình có giúp giấc ngủ của cuộc đời Thắm không phải nằm vất vưởng trên cầu cảng như thế kia? Diễn thấy lạnh lòng, mệt mỏi lần từng bậc thang xuống hầm tầu sâu hun hút. Tình yêu với Thắm trở nên hờ hững. Nhưng không vì không tìm được người bạn đời làm cùng xí nghiệp để chia sẻ cảm xúc hàng đêm mà Diễn lại bỏ quên những làn gió bên kia sông đưa sang, hít một hơi thật sâu để tìm được phút thư thái trong thời gian chờ đợi ánh bình minh rạn ra phía cửa sông. Lần nào Diễn đón ngọn gió bên kia sông đưa sang cũng có cảm giác như tín đồ chờ đợi điều trong sáng, mát lành của đấng cao xanh ban xuống cuộc đời.
Có lẽ bất an trong lòng không phải do khi chiều ông đã không ngồi lại với đám thanh niên mà là trước lúc ấy ông bất ngờ đối diện với Thắm ở một khoảng không gian hẹp giữa hai dãy công - ten - nơ cao ngất như bức tường sắt. Chỉ có riêng hai người, trong khoảng không gian vắng lặng, cô ấy nhìn ông với ánh mắt thế nào nhỉ? Cô đơn? Tiếc nuối thời trẻ giữa hai người đã có khoảng thời gian gần gũi, hay là tiếc nuối của một con người đang bước vào tuổi những đam mê của cuộc đời sắp tàn lụi. Tiếc nuối về tình ái sắp tàn? Hình như ngọn lửa dục vọng trong mắt cô ấy bùng lên. Ông lúng túng muốn níu lại một cuộc gặp, một hoài niệm của quá vãng mà không thể.
Ông thở dài, cảm thấy những đường gân thớ thịt trong cơ thể chùng xuống. Hay tại mình cũng có những tiếc nuối như Thắm? Có những lúc ông thấy thèm một vòng tay phụ nữ quấn xiết lấy mình.
Sao vậy nhỉ! Ông luôn là người không muốn cuộc sống lại vương phải những khúc mắc trong tâm trạng bất an như thế này. Nên giận ai, giận về điều gì đây! Ông ảo giác về nỗi bực tức trong lòng, tự gắt thật to, thở thật dài để xả nó ra ngoài. Nhưng những thứ đó không tài nào thoát ra được. Tại con chuột chết tiệt. Nó như ma, vô hình vô ảnh nhưng cứ bám níu vào ý nghĩ của con người để hù doạ, ám ảnh.
