TIỂU THUYẾT: MỘ ĐÁ NGANG LƯNG TRỜI (Phần IV)

PHẦN II

Huy muốn viết hay muốn vẽ một cái gì đó ra trang giấy. Cuốn sổ ngày nhập ngũ Hoa tặng giờ đã được ngay trước mặt, đúng như mong ước trong lúc nằm chờ giờ tấn công. Bộ não thúc giục, viết đi, vẽ đi! Nhưng cụ thể là viết gì, vẽ gì thì Huy lại không định hình nổi. Bàn tay bất lực, chán nản buông rời cây bút. Cây bút rơi, nằm chỏng chơ trên chiếu. Các khớp ngón tay nhồn nhột nhắc nhở Huy phải cầm bút lên.

Trong tai Huy vang lên những âm thanh. Những âm thanh nhẩy từng nốt chậm rãi, thánh thót. Sao ngày xưa Huy không học nhạc mà lại học vẽ. Nếu không bây giờ cây bút trong tay Huy đã có thể tạo ra những nốt nhạc trong mơ. Chính xác là những nốt nhạc thánh thót chứ không phải ủ ê như không gian xám xịt của buổi sáng nay, không như tâm trạng của những thằng lính vừa trải qua trận đánh tàn khốc.

Ám ảnh! Đúng vậy, ngày lên đường không biết Hoa đã dối chồng thế nào để hai đứa được đi xem buổi hòa nhạc tới tận khuya. Hai đứa lặng đi trong âm thanh thánh thót của bản Sô nát ánh trăng. Những bước chân ngập ngừng khi chia tay nhau. Hoa nói, hôm nay là một nốt lặng dành cho cuộc đời. Hơi thở của Hoa thơm thơm, nóng hổi gần sát nhau. Nhưng một nụ hôn vội cũng không có. Buổi chia tay ấy ám ảnh trong tâm trí một chàng trai chưa biết mùi đàn bà. Tại cuộc sống bắt đầu hồi sinh trong ý thức của những thằng lính vừa từ cõi chết trở về. Bắt nguồn từ tiếng reo của thằng nào đấy.

- Chúng mày ơi, quần một ống kìa!

Không phải tiếng reo háo hức của thằng ấy đã phá vỡ không gian tĩnh lặng của buổi sớm khiến mọi người tỉnh giấc mà tiếng reo ấy luồn sâu vào tận trong tiềm thức của con người, thúc những thằng lính trận bật dậy.

- Đâu? Quần một ống hay hai ống?

- Một, nhìn rõ thế kia cơ mà.

- Đúng rồi chúng mày ạ. Áo trắng nhá, chắc noọng rồi.

- Xa quá, để tao lấy kính ngắm B41.

Bao nhiêu kính ngắm B41, ĐKZ, cối sáu mươi, cối tám hai lần này phát huy hết tính năng. Chúng nó ngồi thành một hàng dài trước lán, mắt nhìn miết sang đồi bên, nơi có cô gái đang tỉa lá sắn.

- Tao đố thằng nào đứng ra giữa sân, dạng chân ưỡn người ra.

Thằng nọ nhìn vào háng thằng kia. Không thằng nào bảo thằng nào cùng khép lại. Bố khỉ, sao lúc tắm truồng với nhau không khép đùi lại, cứ đứng ưỡn thòi lòi ra không thấy xấu hổ. Tất cả cùng cười nhưng vẫn không thằng nào mạnh bạo đứng lên.

Đội hình tiểu đoàn giờ nằm vừa đủ gian nhà trước đây bố trí cho hai trung đội. Dãy sạp dài chỉ còn có Huy và Hoàng “dở” ngồi lại, không theo chúng nó ra ngoài ngắm nhìn noọng. Huy cũng muốn ra nhưng nhìn thằng Hoàng ngồi ủ ê giữa sạp, nên lán lại xem thế nào. Hình như đêm qua nó không ngủ. Hôm nay sáng bảnh rồi mà nó không tìm nước đánh răng rửa mặt, hẳn tâm trạng phải nặng nề lắm. Từ lúc nó nhờ Huy đếm tám tư vái đến giờ chưa thấy nói câu gì. Huy rụt rè đi lại Hoàng, ướm hỏi:

- Đi chơi đâu không? Ở nhà làm gì.

Nó không trả lời, cái đầu tụt sâu hơn vào giữa hai đầu gối.

- Ra ngoài xem mình xuống chỗ này là đâu. Đi mày!

Lần này cái đầu nó ngúc ngoắc thay câu trả lời.

- Từ hôm lên Hà Giang đến giờ mày đã viết thư về cho ông bà già chưa?

Cái đầu nó tụt sâu hơn và hơi ngúc ngoắc như con sâu.

- Viết đi, chiều ra thị xã tao bỏ cho. – Huy giục.

Nó không nói gì. Không dịch chuyển một bộ phận nào trên cơ thể.

Không biết là Huy đang giục Hoàng hay tự giục chính bản thân mình. Giục cái ý định, cái mong muốn của mình mà chính mình không dám nói ra để cho cái tay bần thần. Nhưng viết cái gì? Cái đầu hỏi. Ừ nhỉ. Cái đầu muốn viết về những đồng đội đã hy sinh của mình nhưng cái tay bảo viết thế để cho nhà phải lo à. Cái tay trả lời đúng ý cái đầu, thế là được thể đút cái bút vào túi áo. Không viết nữa, đi chơi, chúng nó đang gọi nhau kia. Hay là viết vài dòng cho Hoa. Cái tay bần thần lại muốn viết. Không! Dứt khoát không! Huy đã tự thề là không níu kéo tình cảm với Hoa nữa.

Đêm qua lần mò về đến đây, sờ sẫm tìm được chỗ đặt lưng xuống, ngửi hơi đất quanh mình thấy hăng hắc, tanh tanh, đoán già đoán non chắc là gần nương lúa đang cầy lật đất. Chưa kịp kết luận đúng hay sai Huy ngủ lúc nào không biết. Mọi người chắc cũng vậy. Cuộc đời thằng lính vô tư thế, chưa có giấc ngủ nào phải trằn trọc, phải thức giấc giữa chừng. Duy nhất chỉ có Hoàng “dở” là một. Hay là hai con mắt của nó tụt sâu vào trong rồi nên nó có ngủ cũng không ai thấy. Ngủ ngồi, ngủ đứng là chuyện không hiếm gặp. Ngày còn đi làm, Huy đã chứng kiến nhiều công nhân bốc xếp ca đêm đứng tựa lưng vào đống hàng tranh thủ ngủ tới cả tiếng đồng hồ.

Bên ngoài tiếng hô hét gọi nhau bỗng lặng bặt. Lạ! Huy ra xem sự thể. Huy hỏi Tuấn “Hà Nội” đứng bần thần tựa lưng vào cửa:

- Có chuyện gì đang hô hét lại im thế, mày?

- Anh ra ngoài nhìn thì thấy. – Giọng Tuấn hơi run.

Huy đi ra ngoài. Ánh mắt của mọi người đổ dồn về một phía. Huy nhìn theo.

Những dãy mộ vẫn còn ướt, đỏ tươi màu đất đồi. Người lính chính sách đập nốt mấy xẻng lên ngôi mộ vừa lấp cho chắc thêm. Xong việc, những người lính chính sách lặng lẽ đi về phía đồi cọ kề bên. Sương sớm phủ lên những người lính. Bóng hình họ như đang bay rồi hòa dần vào những thân cọ

Mùi đất mới lật hăng hắc, tanh tanh.

- Hôm qua có thấy pháo bắn đâu nhỉ?

Tiếng người lính thì thào.

- Ngủ say biết gì.

Tiếng người lính thì thào. Họ sợ đánh động giấc ngủ của đồng đội.

- Ra xem đơn vị nào đi, chúng mày. Có trung đoàn mình không.

Những tấm bia ghép vội từ những mảnh gỗ hòm đạn, bằng mảnh nứa, bằng mảnh tôn thùng lương khô được cắm vội, đổ xiêu. Những nét chữ viết nguệch ngoạc, sơn đỏ chảy loang như vệt máu khô. Gần nửa tháng vừa rồi, thằng nào không nhìn thấy máu. Lúc ấy chẳng thằng nào nói tới sợ, nhưng giờ không phải là máu lại thấy gai người. Trách những thằng chính sách làm ẩu. Đừng trách thế quê, đếm xem bao nhiêu mộ mà chỉ có mấy thằng ấy đào, chúng nó có khi khổ hơn mình. Huy thấy râm ran, son sót khắp người như bị bị gai cào lúc chui luồn tìm tử sĩ.

Giục nhau đếm xem bao nhiêu mộ nhưng rồi không thằng nào dám đếm. Không phải sợ mà thấy không đành. Đếm thế khác nào loại chúng nó ra khỏi kí ức của mình, phải vậy không các quê. Ừ!

Một tốp lính khác vác xẻng lên. Làm gì vậy, quê? Đào. Vẫn còn nữa à? Thì đã hết giã nhau đâu mà không đào. Ở làng Pinh còn hơn chục đứa chờ xuống. Ngày bao nhiêu hố? Hết giờ thì về. Có phải khoán đâu. Ra thị xã mà chơi, đứng đây làm gì. Ừ. Thị xã có xa không? Hai con dao quăng thôi, gần lắm. Đi!

Chẳng ai rủ ai, không cần biết cấp trên có cho phép, cả tiểu đoàn đi xuyên qua rừng cọ. Nói là cả tiểu đoàn nhưng chỉ hơn ba chục thằng, toàn lính tráng. Còn thiếu Hoàng “dở”, không đứa nào gọi nó à? Kệ, nó chưa đánh răng đố đứa nào rủ nó đi được. Con đường nhỏ dưới chân đồi kia chắc chắn ra thị xã. Không phải hỏi đường, chân thằng lính đi khắc đúng thôi mà. Ông trời cho người lính linh cảm về phương hướng. Những thằng lính háo hức đi. Ngong ngóng như thể lần đầu được tới nơi đô hội, tràn ngập điều mới lạ. Huy thấy vui vui quên hết mọi chuyện của ngày hôm qua.

Những tia nắng sớm nhấp nháy sau những tầu cọ, nhìn nhức mắt. Sương mù cố bám níu vào thân cây. Chúng sợ rời đi thì đồi cọ mất luôn vẻ bí ẩn. Thỉnh thoảng những giọt sương lạnh buốt nhỏ xuống đầu khiến Huy giật mình. Huy đang đi trong mê cung của những thân cọ lập nên. Huy quay lại nhìn lên khu an táng liệt sĩ. Những ngôi mộ trôi bồng bềnh như những con thuyền trôi trên dòng sông màu trắng sữa.

Những dãy mộ hút hết tâm trí, Huy đi thẳng xuống suối mà không biết. Dẫm phải đá trơn, Huy trượt ngã ướt hết quần áo. Cả tiểu đoàn được trận cười. Bọn chúng đứng trên cầu bảo, Huy đi bước chân tấp tểnh như Păn ta lây, một nhân vật hài trong bộ phim trước khi nhập ngũ mọi người đã xem.

Mải rũ nước trên người, Huy không biết có hai người đang đứng lẫn trong đám lính sững sờ nhìn mình.

Tiếng khóc xé lòng bỗng bật lên:

- Ới con ơi! Mẹ lên với con đây! Con ở đâu! Hoàng ơi!

Đám lính xúm lại đỡ người phụ nữ đang gục xuống ôm mặt gào khóc.

- Ới Huy ơi, thằng Hoàng nhà cô đâu rồi!

Có cả tiếng hời gọi tên mình khiến Huy giật mình chạy lên, rẽ đồng đội ra.

- Huy!

Tiếng người đàn ông gọi kéo giật Huy đứng lại. Huy sững sờ, nhìn trân trối vào người gọi tên mình. Huy mừng quýnh thốt lên:

- Thầ…y!

Người phụ nữ chính là mẹ Hoàng. Bà lao lên ôm chầm lấy Huy, gào khóc:

- Thằng Hoàng nhà cô nằm chỗ nào, cháu ơi?!

Huy mừng tíu tít:

- Thầy cô lên chơi với thằng Hoàng “dở”!

- Nó nằm ở đâu, dẫn thầy cô lên thắp hương, xin lỗi nó cháu ơi!

- Cô bảo thắp hương gì ạ?!

- Thắp hương ai, cô ơi? - Đám lính nhao lên hỏi.

Bố Hoàng giơ bó huệ và nắm hương lên trước đám lính. Giọng ông nhập nhòa trong nước mắt:

- Thằng Hoàng nhà bác...! Nó …

Mẹ Hoàng đứng dậy, tay xách chiếc làn nhựa màu đỏ, xếp đầy vàng mã. Bà đã bình tĩnh hơn, nói qua tiếng nấc:

- Thằng Hoàng nhà bác nằm chỗ nào, các cháu dẫn bác lên thắp cho nó nén hương.

- Ai bảo cô thế? - Huy ngạc nhiên hỏi.

- Có người đến nhà báo với cô. Họ còn nói rõ đơn vị đã rút xuống, ở làng Mè. Cô xuống xe đêm qua, sáng nay hỏi thăm về đây.

Đám lính hỏi tiếp:

- Họ bảo thế nào, cô?

- Thằng Hoàng vào trận, chậm chạp nên bị pháo bắn trúng. Khổ thân, nó vốn ù lì, chậm chạp, không được nhanh nhẹn cho lắm. Ông ấy bắt nó đi bộ đội để rèn luyện. Khổ thế, cha mẹ hại chết con rồi. Con ơi!

Đám lính đã hiểu chuyện, cười ồ lên.

Bố Hoàng lung túng, nói:

- Các cháu trách bác, cười nhạo bác hay sao. Bác xin lỗi.

- Bác ơi, thằng Hoàng “dở” sống nhăn kia kìa. Pháo còn sợ, tránh xa nó kia.

- Bố láo bố toét, chỉ có mấy thằng đào ngũ về tung tin đồn nhảm.

- Các cháu ….! Thế là thế nào hả Huy. Thằng Hoàng nhà thầy sao rồi.

- Dạ. Thầy ơi, thằng Hoàng có bị sao đâu, không một vết xước, vừa rồi em rủ nó ra Hà Giang nó không chịu đi, ngồi như thần sầu giữa giường.

Mẹ Hoàng mừng quýnh, tươi tỉnh trở lại:

- Thật hả cháu. Ông ơi, nhà mình vẫn còn phúc ông ạ. Vứt hết những thứ này đi không lên gặp con lại xúi.

Huy bật khóc nức nở.

- Sao thế em. Vừa rồi em nói thằng Hoàng không sao cơ mà.

- Vâng. Thầy cô đừng vứt đi. Thằng Hoàng không sao nhưng còn nhiều đồng đội chúng em. Thầy cô nhìn lên đồi cọ kia kìa. Thầy cô lên thắp hương cho đồng đội của chúng con trước đã.

*

*     *

“Huy con!

Nhân tiện có bố mẹ em Hoàng lên Hà Giang, mẹ viết cho con vài dòng. Mẹ biết, thầy cô lên vì chuyện em Hoàng đã đau lòng, vì đường xá xa xôi mệt mỏi, tuổi lại cao, mẹ không dám làm phiền. Nhưng thầy con nói sẽ tìm con bằng được, cho dù con có ở trên chốt.

Ở nhà, những tin tức thông báo chính thức trên đài báo về tình hình chiến sự ở trên ấy ít quá, không thấy ác liệt gì. Mà sao bố mẹ nghe mọi người bàn tán, bộ đội mình hy sinh nhiều lắm. Không biết thế nào. Họ dùng từ ngữ ghê ghê như là cối xay thịt hay gì đấy. Có người đến nhà thầy con báo Hoàng hy sinh. Có phải không con? Thầy con tin lời người ta, đau khổ lắm, quyết tâm lên trên ấy bằng được để tìm mộ Hoàng. Còn em con nói, đi ra ngõ nghe thấy đám thanh niên bàn tán, con bị thương. Mẹ không tin. Tin thế nào được những đứa như cái con nhà Lệnh. Nó nhập ngũ cùng với con, cùng ở đơn vị huấn luyện với con nhưng bố nó cậy quen biết xin về Đồ Sơn. Như là nhà nó nộp tiền cho đơn vị, gọi là khoản tăng gia nên ở nhà suốt.

Ở nhà vẫn ổn con ạ. Nhà chú Sơn với nhà bác Hồng xây lên hai tầng rồi, nhà mình lọt thỏm ở giữa. Nhưng thế lại mát, buổi chiều không bị nắng chiếu vào.

À, bác Hồng xây nhà gần xong thì mất, chẳng ở nhà mới được ngày nào.

Có tin gì viết về cho mẹ mấy chữ để mẹ yên tâm.

                                                                               Mẹ của con.”

Lệnh giao ban của tiểu đoàn, các đơn vị thay phiên nhau gác đêm. Nhưng khi triển khai, anh em bảo, có linh hồn của đồng đội gác ngoài kia rồi. Thế là bỏ. Cán bộ các cấp cũng không nhắc nhở gì.

Không ai giục Huy gác đêm nhưng không biết từ mấy giờ, có lẽ từ lúc chưa nửa đêm, Huy đã ôm khẩu AK ngồi ở đầu hiên nhà, nhìn miết về khu chôn cất liệt sĩ. Tiếng thình thịch từ lòng đất dội lên giục Huy phải ra ngoài này ngồi.

Tiếng thình thịch là do anh em chính sách làm việc? Không phải. Là do liệt sĩ cựa mình? Sao lúc nằm trên giường Huy nghe rõ thế mà lúc ra ngoài này, cố lắng tai nghe cũng không thấy tiếng động gì. Chỉ thấy những đốm lửa đỏ quạch bay bay. Đấy là những ngọn đèn soi cho anh em chính sách làm việc. Bóng họ đổ xiêu xiêu, ngả nghiêng. Đêm nay tĩnh lặng quá. Không nghe thấy cả tiếng côn trùng rên rỉ rả, tiếng con chim ăn đêm cũng không thấy queng quéc bay ngang qua. Đêm nay có bao nhiêu đồng đội trở về?

Đầu óc Huy bây giờ như một thứ dây rừng chăng nhằng nhịt, không biết đâu là mối gỡ, đâu là đầu ngọn, đâu là gốc. Huy dằn vặt vì đã không viết vài dòng gửi thầy mang về cho bố mẹ an lòng? Huy nghĩ, thầy cô chứng kiến cuộc chiến mà Huy đã trải qua thế nào rồi, chắc chẳng xuyên tạc như những kẻ nào đó. Huy trĩu buồn vì kẻ đó đã mang tin tới khiến thầy cô và bố mẹ phải đau khổ. Họ đang đùa cợt với tính mạng mình và đồng đội? Không biết những người nằm xuống thật thì họ báo tin gì. Hay buồn buồn vì bố mẹ già rồi, đang hy vọng mình đi làm có thể gánh vác công việc gia đình thì phải đi xa? Những con sóng biển đang dồn đẩy Huy liêu xiêu trên boong tầu. Nôn nao của người bị say sóng dâng đầy trong ngực Huy. Hay cái tin hai bên nhà hàng xóm đã xây lên hai tầng thì căn nhà cấp bốn của gia đình sẽ càng ụp xụp? Nếu ở nhà thì từng ấy thời gian đi làm liệu Huy đã tích cóp đủ tiền để sửa chữa cơi nới nhà mình chưa nhỉ? Hay cái tin bác Hồng hàng xóm mất khiến Huy thấy thân phận con người mong manh, có cái điều mơ ước được ở trong gian nhà đàng hoàng cả đời cũng không được lấy một lần?

Huy gục đầu xuống gối. Buồn không muốn thở. Buồn là cái que chống căng đôi mắt của Huy mở thật to, trừng trừng nhìn như muốn đâm xuyên qua đêm tối. Nhưng đêm tối sâu lắm. Huy nhìn thấy hình ảnh bác Hồng hiển hiện ngay trước mặt. Tại sao bác Hồng lại chết nhỉ? Ừ, cái chết của đồng đội chỉ cách chỗ Huy vài chục mét với cái chết của bác Hồng có gì liên quan khiến Huy trăn trở?

Bác Hồng thấp lùn, đã vậy bụng lại tròn vo khiến mỗi bước chân chuyển động làm cho người ngả nghiêng chỉ chực ngã. Dáng đi đã khổ sở, giọng nói lại khổ sở hơn. Bác nói nhanh, chữ nọ dính vào chữ kia trong mớ âm thanh the thé như tiếng rít của máy hơi nước.

Tại sao bác Hồng lại mất sớm thế nhỉ? Bác ấy là người khỏe mạnh, sáu mươi tuổi mà gánh liền một lúc bốn thùng nước, đi thình thịch như đất chuyển dưới chân. Ừ đúng rồi, là tiếng đất chuyển thình thịch ám ảnh Huy từ hồi còn nhỏ. Đêm nào tiếng bước chân của bác Hồng gánh nước đi ngang qua cửa nhà cũng khiến Huy thức giấc. Bố mẹ cũng gánh nước nhưng đi nhẹ, tiếng nước đổ vào bể cũng nhẹ như sợ mọi người thức giấc. Em còn nhỏ, bố mẹ già rồi nhưng giờ này có lẽ cũng đang gánh nước đêm. Chỉ đến đêm, nước ở vòi công cộng ngoài phố mới chảy. Dòng nước máy ri rỉ, mong manh chỉ chực tắt. Không biết đến bao giờ người dân thành phố mới hết cảnh chầu chực hứng nước đêm.

Đêm nay, Huy nghe tiếng bước chân đồng đội và cả tiếng bước chân bác Hồng đi vội vã trong đêm.

Những dải sương mù trắng đục bắt đầu lan từ mặt đất bám quẩn lấy thân cọ. Sáng rồi. Những người lính chính sách vác xẻng lên vai, đi thành một hàng ngược chiều lại theo chiều tiến của những ngôi mộ. Những ngôi mộ đang tiến dần về phía doanh trại.

Cư quê Thanh Hóa đi ngang qua Huy, một tay xốc chiếc quần đùi rộng như chiếc váy, một tay cầm bàn chải đánh răng, dừng lại trước Huy nói:

- Anh Huy ngồi ôm đôi chó cún cả đêm đấy à?

Tiếng Phượng trong nhà nói chõ ra:

- Được mùa Nông Cống sống muôn nơi. Quê mày mất mùa quanh năm nên mày mới bé quắt như con chuột, lúc nào cũng mơ thịt chó, đầu gối thì nói là chó cún. Bộ đội không có quần đùi số nào nhỏ hơn cho mày mặc vừa à.

- Thế quê thằng nào gọi là con bòi. Có xem bòi không tao tụt quần cho mày xem – Cư đáp lại.

B trưởng Cường:

- Chuẩn bị xửng cồ với nhau đấy. Từ ngày lên đây, đứa nào chẳng gọi nhau quê ơi, chê cái gì.

Cường đi lại Huy, hỏi:

- Thức suốt đêm đấy à, quê? Thầy cô về rồi nhớ nhà phải không. Xuống bếp ăn cơm sáng rồi tôi với ông vào bản tán gái. Hôm qua gặp được noọng xinh lắm. Noọng hẹn sáng nay đến nhà chơi.

B trưởng Cường tốt nghiệp trường sĩ quan lục quân thì được điều về đơn vị, sau  Huy mấy ngày. Hai người cùng tuổi nhưng nhìn Cường chững chạc hơn, không phải vì là sĩ quan chỉ huy mà do tính cách mạnh mẽ và quyết đoán. Trận đánh vừa rồi, B của Cường làm thê đội hai, vừa qua suối thì bị pháo bắn chặn trúng đội hình. Địa hình chưa kịp làm quen, không kịp tìm nơi trú tránh, cả B duy nhất chỉ còn Cường.

Cường hay kể chuyện về quê mình. Quê Cường Vĩnh Phú, nhà ở gần đồi cọ. Cường hẹn, rồi sẽ cho Huy thưởng thức đặc sản từ cọ. Đang kể chuyện vui, Cường bỗng yếu lòng khi nhắc tới việc bố mẹ ở quê giục lấy vợ. Huy bảo, hai ba tuổi như Huy ở thành phố còn trẻ con lắm, chưa hề nghĩ tới việc vợ con. Cường bảo, tuổi này ở làng, bạn bè đã con đàn, có đứa con đã đi học lớp một. Chỉ còn Cường chưa vợ con, nghĩ thương bố mẹ vất vả.

Sương hôm nay tan sớm, trời trong nhưng u ám, không có tia nắng rọi qua những tán cọ. Giầy Huy sũng nước. Lạnh.

- Đến nhà người ta sớm thế? – Huy hỏi.

Cường:

- Tám giờ còn sớm gì. Dân trên này dậy từ bốn giờ sáng. Mùa này lúa gặt xong rồi, người thì cắt cỏ ngựa, người thì ra nương sắn, người thì tẽ ngô, làm gì có thời gian chơi. Nhưng noọng ấy bảo, hôm nay bố noọng nấu rượu nên mời xuống vui cùng bố.

- Mây đen che kín ngọn núi kìa. Như trời sắp mưa.

- Tiếng ì ì như tiếng pháo bắn ấy nhỉ. Phía một lăm không chín ông ạ. Bắn nhiều thế. Không biết có chiến dịch gì không?

Trời đất bỗng quay ngược trở lại. Tối sầm. Gió đẩy những tầu cọ đập vào nhau lách tách như gõ phách.

Gió to ở mạn ngược hơi hiếm nên khiến Cường có vẻ bối rối về bộ dạng không được chỉnh tề, thỉnh thoảng lại phải lấy tay giữ tóc khỏi bị rối. Được buổi đi tán gái mà phải vội vội vàng vàng để tránh cơn mưa, hai thằng đàn ông ướt đầm mồ hôi. Huy thì thấy háo hức, bởi thực sự đến giờ Huy chưa biết thế nào là tâm trạng người đang yêu.

Qua con dốc nhỏ này là tới rồi, dừng lại thở đã, Cường kéo Huy dừng lại. Cả hai cùng thi nhau xem ai thở nhanh hơn. Chắc Huy thở gấp hơn bởi đi rừng sao có thể quen bằng Cường. Vậy mà Cường phải chống tay vào gốc cây, ôm ngực thở. Tại đang yêu nên hồi hộp chứ gì. Ừ, Cường thú nhận, tại hồi hộp nên chưa lần nào leo dốc lại thở nhanh thế này.

- Bộ đội à, đi nhanh thế!

Có tiếng người con gái trong trẻo phía sau khiến hai chàng trai giật mình quay lại. Cường vừa vuốt lại mái tóc vừa cố kìm hơi thở vừa nói:

- Mây à. Em đi đâu về đấy?

- Em ra xem nương sắn.

Một cô bé chừng mười bốn đi cùng Mây nói chen vào:

- Không phải đâu, chị Mây ra đón anh đấy. Hai anh đi nhanh quá, không thấy hai chị em đứng chờ.

Vậy ra đây là người con gái đang hẹn hò của Cường. Cô ấy thẹn đỏ mặt. Đẹp! Huy thầm thốt lên. Đẹp ở đôi má đỏ hồng lên vì thẹn lại được khoe sắc thêm trên nền nước da trắng như trứng gà bóc. Bộ quần áo dân tộc màu đen cũng tôn làn da của Mây đẹp thêm. Đôi mắt lúng liếng. Khóe mắt biết cười hút hồn Huy. Chỉ biết nhận xét từng ấy cũng khiến Huy mê mẩn. Huy rụt rè:

- Em tên Mây à. Người đẹp, cái tên cũng đẹp!

- Chị Mây chỉ yêu sĩ quan thôi, không yêu chiến sĩ đâu mà anh nói lời đẹp với chị ấy.

Huy ngỡ ngàng trước câu nói già giặn của cô bé. Mây bẽn lẽn mắng em:

- Thương, sao em nói vậy. Bộ đội à, đây là em em, nó nói không đúng đâu.

Cường cũng lúng túng, nói trêu Thương:

- Thương này, em sẽ lấy chồng sớm thôi.

Thương đáp lại:

- Lấy ngay giờ cũng không sớm đâu. – Thương chỉ vào Huy nói: - Bộ đội này tên gì mà đẹp trai thế.

Huy thẹn, mặt nóng ran.

Đi thêm một đoạn đường ngắn nữa, Mây mời:

- Lên nhà đi các anh. Nó hay nói những lời không phải.

Trước cổng nhà Mây là lạch nước nhỏ. Dòng nước luồn lách qua những hòn cuội phát ra tiếng lách chách vui tai. Cạnh cổng nhà là bụi tre luồng, cành lá xòa xuống tạo nên một mái vòm xanh huyền bí. Khung cảnh thật bình yên. Huy dừng chân, nhắm mắt lại và mơ ước. Ước điều gì nhỉ?

- Lại tưởng tượng ra chuyện gì hả. Sao ông không viết truyện đi. – Cường đoán được tâm trạng Huy, vui vẻ nói.

- Ừ, cảnh đẹp như truyện cổ tích ấy nhỉ.

- Ông nhìn ra phía trước kia kìa. Thấy cối giã gạo kia không?

- Thấy rồi. Nhấp nhổm, thoắt ẩn thoắt hiện, cắc phùm phụp, hình ảnh và âm thanh như gợi như mời ấy nhỉ. Ông cưới cô ấy rồi lên đây mà ở.

Huy quay sang Mây hỏi:

- Cây tre tiếng Tày là gì, em?

- Mày có anh à. Chỗ nhà em ở ngày xưa nhiều lắm, cả mấy quả núi cơ.

Huy theo Mây và Thương lên nhà. Nhà sàn, những bậc thang nhẵn bóng màu thời gian. Huy thắc mắc hỏi:

- Nhà này phải làm lâu lắm rồi. Thế sao em bảo mới về đây à?

Tiếng người đàn ông trong nhà nói vọng ra:

- Mời các anh bộ đội vào nhà chơi!

- Con chào bố! – Huy và Cường vào nhà, cùng chào người đàn ông ngoài năm mươi đang ngồi bên bếp lửa giữa nhà. Trên bếp lửa là một thùng gỗ to, mấy làn khói mỏng manh như sợi chỉ bốc ra. Mùi rượu thơm sực.

- Ngồi đi! – Người đàn ông chỉ chỗ cho hai người rồi nói bằng tiếng Tày với con gái.

Hai người nói chuyện với nhau bằng tiếng dân tộc mình. Cường nói chen vào:

- Thưởn trà thì kim nậm ta cũng đươc noọng à.

- Anh Cường cũng biết tiếng Tày à? – Thương hỏi.

- Biết ít thôi.

Lúc này Huy mới để ý thấy trong nhà người nào cũng chít khăn trắng. Huy tò mò hỏi:

- Bố à, nhà chít khăn trắng là thế nào ạ?

- Cả Hà Giang này chít khăn đấy con à. Dân tộc Tày để tang là đội khăn trắng còn chít dải khăn thế này giống người Kinh. Để tang bộ đội hy sinh ở Nậm Ngặt hôm nọ đấy. Các con ở trong đấy ra phải không?

Tâm trạng đang vui trong Huy bị chững lại.

Bố Mây đứng dậy ra sàn đầu nhà lấy chén. Ông người thấp, đậm, dáng đi ậm ịch. Giống bác Hồng hàng xóm thế. Ám ảnh trở lại kéo người Huy trĩu xuống. Huy ngồi lặng, nhìn miết vào ngọn lửa nhỏ chập chờn. Nó muốn bùng cháy to lên mà không nổi. Ngọn lửa gắng sức nhiều lần nhưng bất lực, đành chui vào gộc củi nằm im để cho lằn khói nhỏ thoát ra, nhẹ nhàng bay lên.

Bố Mây ậm ịch đi vào. Sàn nhà chuyển răng rắc sau mỗi bước chân của ông. Bố Mây rót rượu ra ba chén, mời Huy và Cường:

- Uống đi các con. Uống cho say để lòng mình thêm xót xa. Có say thì ta sẽ níu được hình bóng đồng đội mình thêm gần hơn. Bố ngày xưa cũng là bộ đội. Bố hiểu lòng các con.

Huy hỏi:

- Ngày xưa gia đình ở đâu, bố?

- Ở chỗ các anh vừa đi ra ấy. Nhà này là bố sơ tán xuống đây ở nhờ thôi. Sau quả núi hình con voi là khu rừng ma của người Dao đấy.

- Rừng ma là thế nào ạ.

- Là nơi hỏa táng người chết. Bao nhiêu đời người Dao Nậm Ngặt hỏa táng người chết ở khu rừng sau quả núi đấy.

Huy bần thần xoay chén rượu trên tay.

Bố Mây giục:

- Kin đi, kin lẩu đi các con!

Huy từ chối:

- Con không uống được rượu. Anh Cường uống với bố đi.

- Không uống được nhiều thì nhấp lấy một ít. Kin lố!

Huy đưa chén rượu lên miệng. Một ngụm. Hương rượu nồng, thơm. Hai ngụm. Dòng rượu qua môi man mát nhưng khi tới cổ nó trở thành ngọn lửa nhỏ được tiếp thêm không khí cháy bùng lên, râm ran. Ba ngụm. “Ngọn lửa” rượu bốc cháy thành mầu đỏ rực quanh đầu Huy. Ngất ngây. Những ý nghĩ chảy miên man qua mắt Huy. Khát khao. Huy muốn làm cái gì đó cho hả những thèm khát bất chợt bùng lên trong lòng.

- Uống rượu thì uống từ từ thôi chứ. – Cường gỡ chén rượu trên tay Huy.

- Cứ để anh ấy say, rượu ngô bố nấu không choáng đâu, một lúc là tỉnh thôi mà.

Bố Mây đẩy gộc củi vào sâu hơn. Bố cầm ống thổi, thổi nhẹ. Ngọn lửa như đứa trẻ chập chững đứng dậy, tập những bước đi đầu đời.

Thương nhìn chăm chăm vào mặt Huy, khen:

- Anh Huy uống rượu vào mặt đỏ thế, đẹp hơn nhiều đấy.

Huy thấy mặt nóng bừng. Không biết vì rượu hay vì câu khen của cô bé. Huy nói đùa:

- Chiến sĩ không đẹp bằng sĩ quan đâu.

Cả nhà cùng cười vì câu nói của Huy.

- Úi da! Anh Huy không say đâu lố.

- Say mà. Chao đảo như say sóng.

Cường nói:

- Nghe nói dân đi biển uống rượu ghê lắm, mà có thấy ông uống bao giờ đâu.

Bố Mây bảo:

- Anh Huy say thật đấy, ra kia nằm, tí là tỉnh ngay thôi mà.

Thương bảo:

- Vào trong buồng nằm cho kín.

Bố Mây bảo:

- Ừ.

Thương vẫy tay, bảo:

- Anh Huy vào đây.

Huy đứng dậy theo Thương vào gian phòng góc nhà.

Gian phòng quây bằng gỗ. Cửa hẹp vừa một người qua, có rèm che kín. Tối như bưng. Huy quờ tay tìm chỗ nằm.

- Chỗ này cơ mà, anh Huy. – Thương gọi.

- Đâu?

Huy quờ tay theo hướng tiếng gọi.

Tay Huy chạm vào gì. Huy bóp. Mềm. Ấm. Huy giật mình rụt tay lại. Cơ thể người! Là Thương!

- Sao anh Huy lại bỏ tay ra. – Tiếng Thương thì thào.

Không thể được! Phải đi ra. Huy vội quay ra. Sợ sợ. Lạ lạ. Huy tỉnh hẳn, không còn cảm giác say.

Mây hỏi:

- Anh Huy không ngủ à?

Đoành! … Đoành!

Hai tiếng nổ bất chợt vang lên.

Huy lao người nằm xoài xuống.

Tiếng nổ không còn. Huy lồm cồm đứng dậy. Hết cảm giác say rượu. Cạnh Huy, Cường cũng lồm cồm đứng dậy.

Mây hỏi:

- Hai anh bị sao thế?

Huy và Cường nhìn nhau.

- Sấm à?

- Bọn anh tưởng pháo bắn.

Mây và Thương ôm nhau cười.

Bố Mây ngồi ôm gối nhìn ngọn lửa. Ánh mắt ông đăm đắm.

VĨ THANH

Giắt màn xong, Huy xòe rộng bàn tay xoa vuốt khắp mặt giường. Bằng phẳng, không một chỗ kênh. Chiếu mới, hăng hắc mùi cói. Hơn ba năm, Huy khát khao đến nao lòng, được nằm ngủ trên chiếc giát giường bằng phẳng. Đêm nay sẽ không còn tiếng nổ.

Tháng sáu, mười giờ đêm, trời còn hầm hập nóng. Chiếc quạt con cóc quay lọc xọc. Mẹ và em gái nằm ngủ dưới sàn nhà cho mát. Giắt màn cho bố xong, Huy ôm gối xuống ngủ dưới đất cùng mẹ. Mẹ Huy gắt:

- Lên giường! Nhà có hai ông đàn ông mà hễ nằm ngủ dưới đất là hôm sau biết ngay, không hắt hơi sổ mũi thì cũng khật khừ.

Huy nằm xuống cạnh mẹ, nói:

- Ba năm vừa rồi con còn chui sâu dưới lòng đất, nằm trong hang đá, nước nhỏ ướt như chuột vẫn ngủ say, hôm sau vẫn leo núi, chạy pháo nhanh như sóc, có sao đâu. Nằm trên giường nóng lắm.

Mẹ quầy quậy đuổi:

- Không được, lên giường!

Huy đành nghe theo lời mẹ, ôm gối trở lại giường. Huy vén màn, chui vào.

Đoành!

Một tiếng nổ bất ngờ vang lên.

Huy nhao người, lao qua người bố, nằm dúi vào góc giường.

Mẹ Huy vén cửa màn, hốt hoảng hỏi:

- Hai bố con làm sao đấy?

Bố ngồi dậy, hỏi Huy. Giọng ông vẫn giữ được bình tĩnh:

- Làm sao thế, bộ đội mà cũng giật mình à?

Huy chống tay ngồi dậy.

- Con tưởng pháo bắn.

Bố ngồi ôm gối. Mẹ quay nhìn ra cửa. Tiếng người ngoài ngõ xôn xao. Cô em gái loạch xoạch mở cửa. Mẹ cũng ra ngoài xem sự thể tiếng nổ ấy thế nào.

- Nổ ngoài ngã tư ông ạ. Con nhà Đệ ngoài ấy về bảo như là ném lựu đạn. – Mẹ quay vào nhà thông báo.

- Không phải lựu đạn đâu mẹ à. Tiếng này là tiếng bộc phá. – Huy nói.

Tiếng ông Lệnh tổ trưởng dân phố oang oang tường thuật lại câu chuyện:

- Ngay ngã tư, đèn đường sáng choang. Tôi vừa đi đến thì đôi trai gái ôm ghì lấy nhau, rồi hôn hít nhau. Tôi còn đứng lại chửi, mẹ cha con cái nhà mất dạy, sáng như ban ngày mà làm chuyện ấy à. Thế mà vừa đi qua chừng chục mét thì nghe tiếng nổ. Khiếp quá! Quay lại nhìn, không thấy người đâu, chỉ thấy máu me be bét. Tôi khảng định là đôi trai gái ấy bởi chiếc xe đạp của chúng nó văng vào tường bẹp dúm. Chúng nó ôm lựu đạn tự tử. Tôi lại phải ra xem nguyên nhân thế nào đã.

Huy định ra ngoài ngõ cùng tham dự vào đám đông dự đoán tình hình nhưng nghe ông Lệnh nói vậy, Huy bần thần ngồi thõng bên mép giường. Huy và các đồng đội phải giành giật với chiến tranh để giữ lấy mạng sống, tưởng chừng về được tới nơi bình yên sẽ không còn được nghe tiếng nổ. Con người ta sao lại coi thường tính mạng của mình như vậy.

Bố là người đã tham gia cuộc kháng chiến chống Pháp. Không biết ông có nghĩ như Huy mà thấy ngồi lặng trong màn.