Chủ Nhật, 10 tháng 12, 2017

TIỂU THUYẾT "720 ĐỘ GÓC LUÂN HỒI" (PHẦN IV)




PHỐ ĐÊM CÓ CON CHUỘT LẠC

Chuột chẳng sợ người. Người chẳng sợ chuột.
Ông nhìn thấy nó từ khi nó còn ở bên kia đường. Chuột gì tím như bôi phẩm. Tại ông nhìn qua cửa kính màu. Nó muốn sang bên này. Mải nhìn đường nên nó bị trượt chân, ngã dúi mõm ở đoạn vát của vỉa hè. Chuột gì mà chẳng sợ cái gì. Người nườm nượp thế mà nó coi như không. Chuột tinh. Chuột quái. Nó chỉ sợ bị kẹp xe, sợ tai nạn giao thông. Sợ những bánh xe vô cảm. Ngó trước ngó sau, mắt lộn sòng lên vì bánh xe trên đường được nối với nhau thành hàng dài bất tận, như thể kết dính thành một khối liền, không tìm đâu được một quãng ngắt để nó có thể vượt nhanh qua. Bánh xe nào cũng quay tít mù, nhìn lâu mắt nổ đom đóm khiến nó phải liên tục đưa tay lên dụi mắt. Những chùm đèn pha của ô tô xe máy quét ngang quét dọc, nhoang nhoáng như đánh trận.
Chuột say kìa, ông muốn kêu lên chỉ cho mọi người thấy nó mà tránh. Dẫm phải chuột rợn chân. 
Có hét, có la lên chắc chẳng ai để ý. Người đi đường thì dúi đầu về phía trước như vận động viên đua tốc độ. Người ngồi quán thì bị ánh sáng xanh lét của màn hình điện thoại bốc lên dán vào mặt nhoè nhoẹt như ma cà rồng. Âm thanh thì lập thể. Có nghĩa là nghiêng chiều nào cũng bị bức tường âm thanh dầy đặc bít chặt, không tìm đâu một kẽ nhỏ có thể ghé một bên tai vào cho nó thưởng thức chút tĩnh lặng để nghỉ ngơi. 
Có ai để ý thì người ta cũng chẳng sợ. Chuột có gì mà sợ, nó khác nào con cún dễ thương, con mèo yêu nuôi trong gia đình. Nó cũng là một thành viên trong xã hội đang tham gia vào tiến trình hoà bình hoá toàn cầu.
Thằng Năng dặn đúng bẩy giờ, bây giờ đã bẩy giờ hai mươi sáu phút mà vẫn chưa thấy mọc tăm. Hai tám phút. Ba mươi phút. Kia rồi nó ra kia rồi. Nó ra một mình thôi à. Thế thì mất công dàn dựng, mất cả tiền nữa chứ. Không biết ly rượu này bao nhiêu tiền. Nghe nói rượu tây đắt lắm. Ông mới nhấp môi. Rượu tây ghê quá, tê lưỡi, tê hết cả khoang miệng như uống cồn chín mươi. Uống phí tiền.
Thằng Năng dặn, gặp người ta bố nói năng phải dùng ngôn ngữ hợp thị trường thì mới dễ nói chuyện. Về hưu đến nơi rồi mày còn phải dậy bố, ông định mắng nó câu ấy nhưng ngẫm lại thấy nó nói phải. Ngồi ở nơi sang trọng như quán rượu này, tiếp xúc với người có học hàm học vị hẳn hoi, lần đầu tiên trong đời của ông đấy, không biết nên nói gì là phải. Lại là phải đóng kịch, ông càng hồi hộp, sợ lúng túng lộ chuyện thì hỏng việc, ảnh hưởng tới cả người khác. Gọi gì hả con? Ông hỏi vội khi Năng đứng trên vỉa hè, chờ có khoảng trống để qua đường. Cái gì nặng đô một tí. Rượu à? Rượu tây nhá. Nó không trả lời được vì đã bị bức tường xe cộ chặn ngang hai bố con.
Ông gọi, cho ly rượu. Nghe cũng sành điệu đấy chứ. Nhân viên mang ra chai Rémy Martin cùng chiếc ly. Ông ngăn lại chưa cho rót. Phân vân. Chai tròn, dẹp, giống lọ nước hoa thế. Tên nghe như tên quý bà. Loại này chắc dùng cho phụ nữ. Ông chỉ vào chai có chữ Johnnie Walker Blue Label trên quầy. Chai vuông. Tên có vẻ cao bồi miền Tây. Loại này chắc thuộc hàng rượu mạnh, dùng cho đàn ông. Chai Johnnie được lấy xuống. Ông giành chai rượu muốn tự tay rót. Cư xử được đấy chứ. Giống trong phim. Điều đó ông được Năng tư vấn thông qua bộ phim thời thượng chiếu trên TV.
Cầm chai rượu tây trên tay có cảm giác khác lạ so với chai rượu nội. Mặt thuỷ tinh trơn nhẵn không vết gợn. Cảm giác mình được tôn trọng. Dầy dặn, chắc chắn như thép tấm. Cảm giác mạnh mẽ, hãnh diện. Mới nhấp môi thấy tê mồm tê miệng, lúc sau thấy hơi thở nồng nàn, hòa cùng hương vị ngọt ngào. Cảm nhận thực chứ không thông qua lời mách bảo của ai. Thảo nào, biết là đốt tiền nhưng thanh niên vẫn thích tụ tập nơi quán rượu sang trọng. Đóng kịch là người chơi sang nhưng ông đã bị cái trò chơi sang lôi kéo. Phấn chấn. Ông sẽ đến một lần nữa với ông Giá. Tội gì không tìm thú vui.
Tiếng ghi ta réo rắt, đong đưa trên nền nhạc du dương. Xoay. Nhún nhẩy. Cơ thể ông khẽ chuyển động theo nhịp điệu của tiếng nhạc. Tiếng nhạc kích thích. Tay chủ quán biết chơi, có gu thẩm mỹ âm nhạc. Không thị dân như quán cà phê dạo ông cùng ngồi với Thắm. Ước gì có được một lần được ngồi đây cùng Thắm. Hai người sẽ lặng im nghe bản nhạc này. Bản nhạc khi nãy ông khách bàn bên có dáng vẻ thanh lịch đề nghị với chủ quán mở là bản nhạc “Giấc mơ cổ điển” do Gôi - a thể hiện. Gôi - a là ai, lần đầu tiên ông nghe tên và lần đầu tiên ông được nghe ông ấy chơi ghi ta. Mê.
Ông nhấp thêm một ngụm rượu nhỏ nữa. Ngụm rượu như dòng thép nóng lan chảy rần rần tới từng mao mạch. Hơi nóng bốc dần qua lần da phả ra ngoài phừng phừng. Ông kéo tuột hẳn chiếc khoá áo khoác để hơi nóng lấy chỗ thoát ra. Trong nách, trong cổ rìn rịn mồ hôi. Chiếc áo khoác bị hâm nóng bốc mùi khen khét, cay xè hơi thuốc lá ám vào. Chiếc áo khoác thời trang ba bốn thứ màu như được ghép từ những mảnh vải vụn không hợp với tuổi tác của ông. Chiếc áo do thằng Năng mượn để ông mặc tạo dáng vẻ dân chơi. Hơi nóng từ chiếc máy điều hoà hai chiều như luồng bụi đường phả vào mặt giữa trưa hè. Nóng bức mùa đông. Kích thích đấy chứ. 
Bức bối về nguyên nhân dẫn ông tới quán này bị sóng nhạc từ chiếc loa cuối phòng phát ra cuốn trôi mất dạng. Lòng ông thanh thản. Ông mê mẩn với một góc đam mê của con người vừa tìm thấy mà quên mất vai diễn cần thể hiện cho vở kịch tối nay.
Tại con chuột. Không. Tại tuổi ông không hợp với chuột nên cứ khi vui hoặc khi buồn là nó xuất hiện để phá đám. Ghét của nào trời trao của ấy là vậy. Xem thiên hạ kìa, không một con mắt nào dừng lại nhìn, mặc dù nó đang múa may như lên đồng giữa lòng đường. Chuột múa. Hay thiên hạ cho đó là việc bình thường không đáng để mắt tới. Nghiêng trái. Quay phải. Xoay tròn. Tiến ba bước, lùi một bước. Chuột nhảy tăng gô. 
Chuột ngay cạnh chân mà thằng Năng cũng không nhìn thấy là sao. Con này khôn thật, theo chân thằng Năng để sang đường. Con này nhát. Sợ xe cán phải nên run, đi không vững chứ không phải múa.
Năng mở cửa. Con chuột luổn vào trước. Nó đâu rồi? Anh sáng đèn vừa chơm chớp như chớp mắt thế mà nó biến mất ngay trước mắt ông. Hơi lạnh ngoài đường cuốn vào theo. Ông rùng mình.
- Chuột vừa bám theo chân, xuýt con dẫm phải. - Ông nói với Năng.
Năng nhìn xuống chân. Nhìn quanh.
- Chuột đâu?
Năng nhìn ông, ánh mắt nghi ngại, dò hỏi giống như có lần ông Giá nhìn ông.
- Nó nấp vào đâu. Thế người ta đâu?
- Dạ, đây ạ.
Năng xoay người. Như ảo thuật, một người phụ nữ tuổi ngoài bốn mươi xuất hiện sau Năng. Đẹp! Ông thầm thốt lên. 
Người phụ nữ gật đầu, lên tiếng chào:
- Chào bác! Bác muốn gặp tôi.
Năng giới thiệu:
- Cô giáo chủ nhiệm khoá “cháu”, giờ chủ nhiệm khoá thằng Đen.
Vở diễn được bắt đầu. Ông bước vào “sân khấu” với động tác lúng túng. Bởi cô ấy. Đẹp. Duyên. Dịu dàng. Chất đàn bà đích thực, phong cách hiện đại mà sao tên Tí. Nghe không sướng.
Ông đứng dậy, kéo ghế mời người phụ nữ:
- Mời cô! Cô dùng đồ uống gì?
Trước khi ngồi xuống, Tí nhìn chai rượu trên bàn rồi gọi quán:

Chủ Nhật, 26 tháng 11, 2017

TIỂU THUYẾT "720 ĐỘ GÓC LUÂN HỒI" (PHẦN III)



THẢNH THƠI ĐỪNG CHƠI VỚI CHUỘT

Đầu tròn như trái bóng. Hai tai nhỏ, tròn như vỏ hến. Da mặt thâm đen. Đôi môi đen thẫm, dầy tới mức hai lỗ mũi bị đẩy tớt lên mới đủ chỗ cho nó ngự trên khuôn mặt. Cái ghế ngồi có lẽ hơi chật nên phần thịt dồn lên đôi vai phồng u như hai ngọn đồi bát úp. Công nhân gọi ông ấy là “đao phủ”. Hơi ác. Còn ông gọi là Vui “gấu”.
Giám đốc Vui.
Đặt biệt danh bằng cái tên có tính đàm tiếu không ra gì là điều tối kị trong nếp sống của ông, sợ có điều gì không đúng lại mếch lòng người ta. Nhưng hôm nay, bước vào hội trường, ông chủ động ngồi đối diện với giám đốc để quan sát tường tận dáng vẻ bên ngoài. Rồi bỗng dưng bật lên cái tên ấy. Ông muốn đương đầu để mình tự tin hơn, sẽ viết ra được điều trăn trở mà sau gần một năm không viết nổi. Hình thể ông ta thật giống một con gấu lắc lư cái đầu, cố tình che giấu hành vi tiếp theo khiến đối thủ không biết thế nào mà chống đỡ. Là đầu gấu mà ở bến tầu, bến xe và bến cảng không thiếu luôn hù doạ khiến cho kẻ yếu bóng vía phải sợ. Sau một năm ông đang là kẻ sợ.
Từ sau hội nghị người lao động năm ngoái đến giờ ông mới được ngồi họp cùng giám đốc. Và hình như từ ngày ấy đến giờ, đây mới là lần nhìn thấy lại bản mặt ấy thì phải. Chắc là vậy, đường đi lối lại của giám đốc thế nào ông biết cả, xí nghiệp lại rộng nên tránh mặt cũng dễ. Lời muốn viết nhưng lại không dám viết ra, ông thấy ngượng với bản thân mình nên tránh mặt.
Sau buổi họp này, vào ca đêm mai ông sẽ viết.
Người ngồi ghế sau ghé vào tai ông thì thào:
- Mặt giám đốc bừ bự, bóng nhẫy, trông xôi thịt nhỉ.
Ông nuốt tiếng cười vào bụng. Đấy nhá, đâu phải chỉ có mình ông đang ngắm nhìn dung nhan giám đốc rồi phán cho một cái tên theo cảm nhận của mình.
“Siêu sáng kiến!
Bắt được đánh bạc trong xí nghiệp. Con bạc là chồng, vợ phải đến gặp giám đốc làm cam kết giáo dục chồng chừa thói thích vơ tiền thiên hạ. Là vợ thì ngược lại. Khi đi phải mang theo giấy đăng ký kết hôn để xác minh mối quan hệ hợp pháp. Là con thì phải bố hoặc mẹ. Khi đi mang theo hộ tịch, chứng minh nhân dân để xác nhận nhân thân. Khi về, mỗi người được cấp số điện thoại của kế toán để tiện liên hệ vào mỗi kỳ lương thưởng.
Hoan hô sáng kiến của giám đốc. Sáng kiến nhân đạo, sáng kiến của hạnh phúc gia đình, sáng kiến giữ gìn vẻ đẹp văn hoá cho xí nghiệp và cho cả xã hội, toàn thể hội nghị nhất trí đặt tên cho sáng kiến, được gọi tuỳ theo từng hậu quả do cờ bạc gây ra.
Khi ấy mình cũng vỗ tay nhưng không quặn ruột bởi mình chưa vấp vào cờ bạc.
Sáng kiến này ra năm nào nhỉ? Cũng phải dăm bảy năm rồi.
Khối thằng cười ra nước mắt. Một tấn trò đời. Cũng hay. Ước gì có buổi tổng kết,  sẽ được nghe báo cáo kết quả tác động của sáng kiến tới việc chuyển biến trong nhận thức và thực trạng cờ bạc trong công nhân hiện nay. Mong! Sẽ được nghe một báo cáo hay.
Sáng kiến năm ngoái:...”
Không viết nữa. Đằng nào đêm mai cũng rỗi việc. Yên tĩnh mới viết cho hết nhẽ. Lại không sợ có người bất ngờ ngó vào.
Chủ tịch công đoàn xí nghiệp bước lên bục, ngón tay gõ gõ vào micrô kiểm tra. Tiếng bục bục phát ra từ loa vang, gọn. Thế là đạt, chủ tịch công đoàn ghé miệng vào micrô, nói:
- Các đội, các phòng ban đủ cả chưa? Thời buổi công nghiệp hoá, hiện đại hoá thì thời gian là vàng. Vàng luân chuyển trong kinh doanh sẽ lại đẻ ra vàng, chứ có vàng để ngắm cũng vô tích sự, tiêu mãi cũng hết. Đến giờ rồi, ta bắt đầu làm việc. Kính thưa đồng chí giám đốc xí nghiệp! Kính thưa toàn thể hội nghị! Để triển khai nghị quyết của Đảng uỷ, ban giám đốc xí nghiệp, về việc xét tặng danh hiệu thi đua khen thưởng cả năm, chuẩn bị tiến hành đại hội công đoàn các cấp, công đoàn xí nghiệp triệu tập các đồng chí về đây nghe phổ biến kế hoạch cụ thể. Thời gian không còn nhiều, mặc dù hiện giờ chúng ta đã hoàn thành chín mươi phần trăm kế hoạch, như vậy chỉ còn khoảng hơn ba trăm nghìn tấn nữa, chắc chắn từ giờ đến cuối năm xí nghiệp sẽ vượt chỉ tiêu đề ra. Nhưng không vì thế chúng ta chủ quan, buông lỏng quản lý sản xuất. Đề nghị các đồng chí bố trí thời gian tiến hành bình xét các danh hiệu, tổ chức đại hội công đoàn từ cấp tổ sao cho hợp lý, không để ảnh hưởng tới sản xuất. Tôi đặc biệt lưu ý, mỗi tổ ít nhất phải có mười kiến nghị với xí nghiệp. Tôi đặt ra chỉ tiêu vậy chính là thể hiện tính dân chủ, phát huy được tiềm năng sáng tạo của người lao động và cũng đồng thời gắn trách nhiệm của mỗi cá nhân với sự phát triển của xí nghiệp. Vì đồng chí giám đốc có việc bận, đề nghị đồng chí có lời chỉ đạo hội nghị, sau đó chúng ta sẽ tiếp tục công việc.
Giám đốc Vui đi lên, ghé miệng vào micro nói:
- Cám ơn đồng chí chủ tịch công đoàn! Tôi xin nói ngắn gọn. Gì thì gì, muốn đạt năng suất cao, hiệu quả và an toàn thì phải đầu tư. Nhưng tiền đâu để đầu tư? Vậy, trong thực trạng của nền kinh tế đất nước nói chung và thực trạng đầu tư cho sản xuất của xí nghiệp chúng ta nói riêng thì không có sáng kiến chúng ta không thể đạt được cái gì. Rất đơn giản, chỉ nối dài sợi cáp thêm chục mét nữa thôi mà cả mấy chục kỹ sư bằng đỏ, tốt nghiệp chính quy tại các trường danh giá không nghĩ ra. Làm bừa làm ẩu, làm cầu may như trước mà các ông đội phó phụ trách ca không ai bị đau tim là may cho xí nghiệp. Thế mà cái ông gì tổ trưởng. Tổ mấy hả đồng chí Diễn? Ông ấy đã làm được. Tấm tôn thẳng căng, có va đập cũng không thể rơi được. Tôi gọi sáng kiến ấy là sáng kiến thoát thai từ sự ỷ lại của chúng ta. Vậy, đầu tư cho chất xám là đầu tư hiệu quả nhất.
“Giám đốc nhầm tác giả rồi!”
- Tôi đề nghị phòng kỹ thuật cử người làm bản vẽ chi tiết, giúp ông ấy hoàn thành hồ sơ sáng kiến đề nghị xét danh hiệu chiến sĩ thi đua cấp ngành. Đồng chí Diễn ngồi đâu? Tên ông tổ trưởng ấy là gì nhỉ?
Ông đứng dậy, báo cáo:
- Báo cáo giám đốc, sáng kiến ấy là của ông Đen tổ viên chứ không phải của ông Quynh tổ trưởng.
- Tôi không biết ông Đen hay ông trắng nào, chính đồng chí mới là người nhầm, tối hôm ấy là ca tôi trực, tôi có mặt ở hiện trường, nghe ông gì, ông Quynh ấy báo cáo và chứng kiến ông Quynh chỉ huy công nhân đấu cáp.
Có nên tranh cãi tiếp với giám đốc? Có lẽ vẻ mặt ông phải thần thừ lắm nên tiếng cười rộ khắp hội trường. Có cả tiếng cười phát qua loa ùng ục. Tiếng cười đá vào khoeo chân khiến ông khuỵ xuống, ngồi bất động trên ghế. Tiếng của ông sao có thể át được tiếng loa. Thôi thì sáng kiến của ai cũng là lợi ích cho xí nghiệp, hãy thoả hiệp đi. Ba năm nữa hạ cánh an toàn và quan trọng hơn cả là thằng Năng an tâm kiếm sống.
Ông là người đồng ý với đề xuất của Đen, là người xỏ găng trực tiếp đấu cáp, là người bám vị trí sản xuất đến hết ca. Khảng định không có giám đốc có mặt tại hiện trường ca tối đó.
Tay đội phó đội một nói: “thằng công nhân nói ai tin”, có đúng không? Bây giờ ông nói: “cấp dưới nói ai tin”, có đúng không? Tra lại sổ trực ca của lãnh đạo sẽ ra ngay ca tối đó ai trực. Liệu trường hợp này cuốn sổ trực ca có bị ném xuống vũng nước như cuốn sổ an toàn dạo nọ? Nếu có thì ông có đủ can trường đọ bia với giám đốc? Chẳng dám.
Có tiếng nói lào phào sát cạnh tai ông:
- Ông biên chép cái gì đấy, đã đọc kế hoạch công tác đâu?
Biên chép gì đâu. Ông nhìn vào cuốn sổ kiểm chứng khảng định của mình. Ơ, sao trong sổ của mình có hàng chữ in hoa BÁO CÁO SÁNG KIẾN . Nhớ rồi. Ngày xưa ông đã sưu tầm và chép lại mấy báo cáo sáng kiến của xí nghiệp. Ông đã viết trong vô thức. Lâu rồi, không biết cuốn sổ ấy có còn.

Thứ Hai, 6 tháng 11, 2017

TIỂU THUYẾT: 720 ĐỘ GÓC LUÂN HỒI (PHẦN II)



NGÀY ĐOẢN GIÓ

Viết thế đã thành một truyện ngắn hoàn chỉnh chưa nhỉ? Chắc không được. Tự dưng viết ra như buồn tay thì viết chơi sao thành truyện ngắn. Báo chí chẳng phỏng vấn các nhà văn, họ trả lời viết được một truyện ngắn nhọc nhằn lắm. Nhưng sao mình lại viết được câu chuyện như thế nhỉ? Đúng là trải qua một đêm chuột ám khiến trí óc lùng bùng, nghĩ toàn những chuyện không đâu. Đâu đâu cũng thấy hình bóng chuột. Cứ như giời xui. Nào là không gian ba chiều xuất hiện. Nào là viết như thôi miên. Buổi đại hội ấy diễn biến trình tự thế nào? Chịu. Ông không thể chắp mối được các tình tiết lại với nhau.
Nắng tãi ánh che mờ cầu cảng. Con tầu ba vạn tấn cong mình như con cá phơi khô dưới nắng nóng. Mặt boong bốc hơi nhiệt ngùn ngụt. Sắt thép như bị chảy nhũn. Đứng nép tận sâu trong hành lang ca bin tầu nắng không đuổi tới nơi. Nhưng có một miếng nắng đã kịp luồn vào đáy mắt, lấp lóa trong đó đe doạ. Nắng không vào sâu được thì nó dùng thủ đoạn ném cái nóng như nồi hơi phả ra vào đầu người ta. Nóng ung ung.
Lá cờ sau lái bay lật phật đấy nhưng có thấy tí gió nào thổi tới boong đâu. Gió cũng bị nắng làm cho hụt hơi, có lẽ chỉ thổi được từ ngoài sông vào tới be tầu là đứt.
Bộ đàm VHF liên tục phát ra âm thanh lọt cọt, lẹt kẹt. Ai đó đang bị nắng nóng gây hấn không chịu được, bức bối quá nên tay liên tục bấm vào phím phát của VHF để giải toả tâm trạng. Người điềm tĩnh như ông cũng rất dễ nổi cáu với tình trạng thời tiết này. Để chiếc bộ đàm đen như cục nhựa đường ra xa cho bàn tay được thảnh thơi. Mồ hôi đọng thành giọt trên các đầu ngón tay.
- Đã nóng thì chớ, cứ lắm mồm, quẳng bố mày xuống sông cho tịt họng!
Quynh nhìn vào chiếc bộ đàm VHF nói đổng. Hàm ý của nó muốn gây hấn với ông? Từ ngày nó được bầu vào ban chấp hành đoàn thanh niên xí nghiệp rồi thay Sinh làm bí thư chi đoàn đội ba, ông luôn để mắt tới nó. Không thiện cảm, cả về hình thể, cả tính cách và thái độ làm việc của nó. Sao mình lại có ý nghĩ chấp nhặt nhỏ nhen như vậy? Chẳng lẽ là do cách hành xử của mẹ nó hay tại cái ngày chúng nó nói chuyện về chuột khiến ông ám ảnh nên mặc cảm với nó? Mỗi lần Quynh có thái độ không đúng mực với ông thì câu hỏi này lại xuất hiện. Ông cố tìm câu trả lời. Tại sao nó hay có câu nói đổng với ông? Thẳng thắn hơn, có lần nó phê phán ông trong cuộc họp đội, rằng ông là chủ tịch công đoàn ba phải, lời nhận xét tại đại hội đoàn là thái độ trốn tránh trách nhiệm. 
Liệu ông đã làm gì không đúng trong công việc hay trong quan hệ thường ngày có biểu hiện không thân thiện với nó?
Ông không quan tâm tới hậu quả của những lời phê phán của nó sẽ dẫn ông tới đâu. Chỉ còn ba năm nữa về hưu, chuyện cất nhắc lên vị trí cao hơn không phải đến bây giờ ông mới biết là sẽ không bao giờ có cơ hội. Trường hợp xấu nhất, sẽ không giữ được vị trí hiện nay. Nhưng chắc chẳng đến mức bị “đày” xuống tổ bốc xếp. Lãnh đạo không nỡ lòng nào. Sẽ khép ông vào tội gì?
Nhưng, tại sao câu hỏi này lại xuất hiện trong ý nghĩ?
Nhưng, hơn ba mươi năm cuộc đời gắn bó với xí nghiệp đủ để ông biết, gán tội cho cấp dưới dễ lắm. Ông sợ có cuộc trả thù. Đã bao giờ ông phải co mình trong thế thủ thế này? Linh cảm bất ổn về điều gì đó khiến câu hỏi rồi lại câu hỏi luôn bất ngờ xuất hiện trong tâm trí ông. Ở tuổi này chẳng lẽ vẫn bị mắc bệnh tự kỷ.
Nó đã hiểu gì về ông mà sao cố ý gây hằn. Do đâu? 
Ông không dám đối diện với Thắm. Sau buổi đại hội ấy, mỗi lần bước chân tới xí nghiệp ông sợ sẽ phải đối diện với cô ấy. Là do Thắm? Nếu Thắm có trực tiếp gặp ông thì lời đánh giá và nhận xét về thằng Quynh sẽ thế nào? Ông sẵn sàng nói theo sự sắp đặt mà không phải lăn tăn về tính trung thực? Liệu Quynh có cư xử với ông như bây giờ? Công việc và nếp sống hàng ngày, mấy chục năm nay ông cố sắp đặt sao cho tránh gặp những điều phiền phức có thể xảy ra, để cuộc sống được trôi trong phẳng lặng, yên bình. Vậy mà, một câu nhận xét chung chung đã đảo lộn tất cả. Ông đắn đo từng bước chân trên cầu cảng. Mọi người đã nghĩ khác về ông? Phải thận trọng. Sẽ có ai đó rình rập từng cử chỉ của mình. Ông linh cảm về điều này. Cũng như linh cảm có người đứng sau xem ông định viết ra điều trăn trở trong lòng chứ không phải là chuột. Đêm hôm đó nhất định không phải chuột.
Ông như người cùng quẫn, luôn tự đặt câu hỏi cho mình.
Liệu hôm nay mình đã làm hết chức trách của một cán bộ điều hành trong ca sản xuất? Phân công công việc cho từng tổ thế đã hợp lý, đã công bằng? Năng suất toàn đội hôm nay có ảnh hưởng gì tới tiến độ chung của xí nghiệp? Và điều ông thật thận trọng, đó là lời ăn tiếng nói. Đêm ấy, ông vô tình cầm sổ ra hiện trường đã bị những lời hằn học, mỉa mai xói vào. Đến ngày hôm nay, chỉ một câu không đúng mực, một cử chỉ nóng nảy ông sẽ bị quy kết vào tội sống thiếu văn hoá, không hoà đồng với quần chúng. Chỉ một mệnh lệnh sản xuất thiếu quyết đoán hoặc không dứt khoát ông sẽ bị đánh giá thiếu năng lực lãnh đạo. Ma chay hiếu hỉ mình có để sót đám nào không nhỉ? Nếu quên sẽ thành trọng tội. Việc ấy là việc chính và hầu như là duy nhất của cán bộ công đoàn cấp đội sản xuất hiện nay. 
Trách nhiệm phải làm tròn. Tròn tới mức không để lại một tì vết nào. Nhưng thế nào là tròn? Lấy tiêu chuẩn định lượng nào để đo.
Bộ đàm phát tiếng nói. Ông vội vơ lại, đưa lên tai lắng nghe.
“Trung tâm gọi đội ba! Trung tâm gọi đội ba!”
- Đội ba nghe!
“Sao chưa cho công nhân làm?”
Tiếng bộ đàm rít xoe xoé như tiếng cưa máy. Ông buông thõng tay, cố nén tiếng thở dài. Nó, vừa nhận quyết định trưởng ca điều hành sản xuất tròn hai tư tiếng. Vậy mà nó gào lên với ông mệnh lệnh ấy. Nó, thằng Sơn “mít”,  hai sáu tuổi, bằng tuổi thằng Năng con lớn của ông. Hai đứa vào xí nghiệp cùng một ngày. Nó, công nhân bốc xếp đội hai, cùng tổ với con ông, cùng vừa học xong khoá tại chức kinh tế biển. Nhưng nó, con cháu ai, kinh nghiệm điều hành ca sản xuất cả xí nghiệp lớn thế này đến đâu, sao lên chức nhanh thế? Bẩy năm cuộc đời công nhân bốc xếp của nó chắc không ít ca gặp thời tiết nắng nóng như hôm nay. Và nó luôn là người trốn việc đi tìm bóng mát lâu nhất.
Một giờ trưa. Quá giờ làm một tiếng. Nhưng mặt trời vẫn xoe tròn bóng nắng. Nắng nóng thách thức, ai bước ra khỏi bóng râm sẽ vắt cơ thể người đó không còn giọt mồ hôi.
“Trung tâm gọi đội ba! Trung tâm gọi đội ba!”
- Đội ba nghe!
“Đội ba định chống lệnh sản xuất đấy à! Tầu có giờ chạy, ca này phải xong!”
Giờ sao đây? Giục công nhân ra làm? Chắc chắn mọi người sẽ “chống lệnh sản xuất”. Lý lẽ, nếu thấy điều kiện làm việc không đảm bảo về sức khoẻ, người lao động có quyền từ chối. Đó là quy định an toàn lao động. Còn mệnh lệnh từ cấp trên dội xuống, ông dùng quy định này biện minh ư? 
(Anh lấy quy chuẩn nào để cho rằng điều kiện này làm việc không đảm bảo cho sức khoẻ. Quy chuẩn của anh là quy chuẩn cảm tính, là năng lực kém, không chỉ đạo được công nhân. Anh nhìn lên tầu trên xem, các đội khác đang làm được tại sao đội anh không làm được.)
Ông đi ra ngoài nắng, ngửa mặt nhìn giời. Đắn đo.
(Nhưng đội kia làm hàng thiết bị, người mắc cáp xong có thể vào tránh nắng một lúc. Còn đội ba, xi măng nóng rộp tay, phải liên tục phơi lưng dưới nắng.)
Ông tự phân trần.
(Vậy đội ba ở nhà nghỉ đến khi nào hết nắng hãy đi làm.) 
Không lương. Đói. Kêu ai? Thắc mắc với ai? Ông là chủ tịch công đoàn, câu hỏi đúng chức năng đấy, trả lời đi!
“Trung tâm gọi đội ba! Trung tâm gọi đội ba!”
Ông xuống sà lan. Tụt giầy. Dẫm chân trần xuống đống hàng. Vẫn biết là nóng, nhưng làm thế cho lòng đỡ áy náy. Xi măng nóng như vừa trong lò nung ra. Xuống làm lúc này con người khác nào cá nằm trên vỉ nướng.
“Trung tâm gọi đội ba! Trung tâm gọi đội ba!”
- Đội ba nghe rõ! Trời nắng quá... Tôi sẽ cho anh em ra làm.
Ông bám thang dây leo lên tầu. Người ông chung chiêng. Bàn tay cứa vào dây thang rát bỏng. Những giọt mồ hôi nhanh chóng mọc lên, to dần trên mặt, lăn xuống hốc mắt cay xè. Quầng trắng mặt trời xoay đảo.
Ông rụt rè giục công nhân:
- Hơn một giờ rồi, ra làm thôi anh em!
Mệnh lệnh của ông bị nắng nóng làm tan chảy ngay ngoài boong, không chuyển tới được đám bạc ngồi sâu bên trong hành lang ca bin tầu. Không một mái đầu nào quay nhìn lại, thể hiện có phản ứng với mệnh lệnh của ông. Từng nhóm công nhân mải chụm đầu vào bộ “bát đĩa” bằng vỏ hộp thuốc lá, quân bài bên trong là bốn mảnh vỏ hạt dưa. Mồ hôi thằng đứng nhỏ xuống đầu thằng nhấp nhổm. Mồ hôi thằng nhấp nhổm nhỏ xuống đầu thằng ngồi. Mồ hôi thằng ngồi nhỏ xuống những tờ giấy bạc nhàu bẩn. Những giọt mồ hôi chậm rãi lăn trên những tấm lưng trần đen bẩn như những con sên bò tấm gỗ mục. Say bài bạc quên nóng.
- Cái cân!  Lẻ xuống thêm một trăm nữa nhà cái mở.
- Tám cái chẵn liền. Tiếng này phải nhẩy cầu. Nhà cái có nhận hai trăm?
- Xuống lẻ bao nhiêu nhà cái cân hết! Sạch bán chẵn! Có nhà nào mua không? Không thì về!
Quynh nhúm đít “bát” xoay một vòng, hô:
- Nhà cái cân! Mua bán ngoài!
- Mở!
Quynh lật ngửa chiếc “bát”. Chiếc “bát” bị hất ngửa quay như chong chóng.
- Sấp tư!
- Chín cái chẵn!
- Cờ bạc như bịp!
Quynh vơ tiền dưới “chiếu” nhét vào ống quần vắn lại.
Ông lại giục, giọng cương quyết hơn:
- Không chơi nữa, ra làm! 
Đã có vài đứa đứng dậy. Chúng nhìn vẻ mặt ông thăm dò, nhìn ra trời nắng ái ngại. Mặt lơ ngơ. Mắt ngơ ngáo. Chúng nhìn nhau tiếc nuối canh bạc dở chừng.
- Quynh! Là bí thư chi đoàn phải gương mẫu cho thanh niên. - Ông sẵng giọng.
Chết thật! Sao mình lại buột miệng nói ra câu chỉ dụ khuôn sáo ấy. Sau câu nói, ông nhìn Quynh thấy chờn chợn về thái độ của nó.
Nó khuỳnh khoàng, chậm rãi đứng dậy như tìm một thế tấn thích hợp để trả đòn. Ánh mắt nó nhìn xói vào ông không chớp. Những tia mắt long lên vẻ man dại, độc địa. Chẳng lẽ nó lại thù hằn ông đến vậy.
Quynh uể oải vặn người, buông một câu gọn lỏn:
- Xuống làm!
Một mệnh lệnh buông lửng, hờ hững ấy vậy mà đám thanh niên khoác áo bảo hộ lên người, lặng lẽ xuống sà lan làm hàng. Mệnh lệnh của nó được thanh niên trong tổ nghe theo, có uy tín hơn ông đấy chứ. Là từ ngày làm bí thư chi đoàn hay trước đó mọi người đã nghe theo Quynh? Chẳng lẽ chính mình là người có tâm địa nhỏ nhen, đã nghĩ không tốt về nó. Lời góp ý thẳng thắn của nó trong cuộc họp ông lại cho rằng đó là thù hằn. Ông là người có lỗi cho nên công nhân không phục. Công nhân trong đội mình thế nào không biết hết thì sao hiểu được con người để điều hành công việc cho hợp lý. Nếu ông có lời nhắc nhở Quynh trước thì có lẽ không bị điều hành trung tâm thúc giục đến mức vậy. Còn chuyện cờ bạc, bến cảng cũng giống như bến tầu, bến xe tránh sao được. Cờ bạc như là động thái gắn kết các con người với nhau trong một không gian hỗn tạp.  
Đội sản xuất số ba này có một trăm hai mươi người thì số người chưa tham gia cờ bạc dưới bất kỳ một hình thức nào có lẽ chỉ mình ông. Chẳng lẽ hơn trăm con người ấy xấu cả. Không thể đánh giá con người qua hành vi bên ngoài. Ông nghĩ, hay mình đã tự đứng tách ra một hàng riêng nên không ít người đã không nghe theo sự điều động trong công việc của ông.
Xếp chưa xong một mã hàng áo ai cũng sũng nước. Áo bảo hộ từ màu da cam đã chuyển sang đỏ tía. Bụi xi măng kết đông, đen thẫm khẩu trang. Cuộc đời anh bốc xếp tránh được nặng nhọc, vất vả ca nào sướng ca ấy, chẳng ai tị, cho nên có người trốn việc cũng đúng thôi. Đừng khép họ vào tội lười lao động. Ông thoả hiệp với mình.
Mình không có được ánh mắt man dại, độc địa như của thằng Quynh khi nãy nên không sai bảo được mọi người chăng. Khuôn mặt nó nhọn hình tam giác ngược với đỉnh là cằm. Đôi môi mỏng chỉ thấy hai vệt đỏ lúc nào cũng mím chặt. Đôi mắt có lẽ bị hai gò má nhô cao đẩy lên khiến nó dài và nhỏ. Bộ mặt ấy giống ai? Không phải của Thắm mà cũng không phải của bố nó. Ông không thiện cảm. Cho nên từ sau đại hội đoàn ông luôn ác cảm với nó. Có lẽ sau sự việc vừa rồi ông phải nhìn nhận lại cách đánh giá của mình. Nó được việc đấy chứ.

Thứ Hai, 30 tháng 10, 2017

TIỂU THUYẾT: 720 ĐỘ GÓC LUÂN HỒI (PHẦN I)


ĐÊM CHUỘT ÁM

Ông giật thót người, co rụt hai chân lên ghế. Ngồi chồm hỗm. Ngực nghẹn thắt. Thở gấp. Chuột? Chuột gì mà tiếng động nặng thế, không khác gì tiếng chân người. Ông luôn đề phòng, cảnh giác lũ chuột đêm chạy nhông khắp cầu cảng, bến bãi. Trần gian lúc này là của chúng.
Hôm nay không chỉ sợ mà còn thấy bất an trong người. Bất an có hình hài, đang treo lơ lửng đâu đó quanh ông. Nó nhìn ông doạ dẫm, thách thức. Ông rụt rè tìm cách lẩn trốn nó. Nhưng biết nó ở đâu mà trốn. Ông chột dạ nhìn xuống cuốn nhật ký để mở trên bàn. Hình như nó ngay cạnh, rình rập xem ông viết gì. Trang giấy còn trắng. Như vậy điều dằn vặt trong lòng chưa được viết ra. Ông thở phào nhẹ nhõm. Bất an lừng chừng quay đi.
Chỉ tại con chuột đêm nào đó chạy qua.
Lành lạnh. Có lẽ con chuột này trụi sạch lông, lớp da loang lổ vết xanh như mực đổ của nó đã trớt qua chân ông. Nghĩ tới chuột là trống ngực lại rộn lên, lại liên tưởng về một điều gì đó không ổn sẽ xảy ra với mình. Rờn rợn. Con chuột ấy có thể đã làm gì tới cơ thể ông. 
Hay khi nãy mình đọc lại những trang khác, những dòng chữ đã mở ra, có ai đó đã đọc được? Ông không muốn phơi bày tâm tư của mình với người thứ hai, ngay cả với vợ, chính vì thế mà những cuốn nhật ký được cất trong ngăn tủ riêng ở xí nghiệp. Lại là cái điều dằn vặt mấy ngày nay thì tuyệt đối không để ai được biết. Tai bay vạ gió ngay. Nhưng cất kỹ trong lòng thì không thể.
Chỉ có đêm biết. Đêm không nói được. Chỉ thấy tiếng thở dồn, mệt mỏi của đêm từ phía cầu tầu vọng lại.
Ba rưỡi sáng. Giờ này những con chuột phải ngủ say rồi chứ?
Ở đời ông sợ nhất chuột. Cảm giác sợ chuột có từ ngay ca đêm đầu tiên của cuộc đời công nhân bốc xếp cảng.
Đêm tháng chín, gió Đông Bắc đầu mùa từ bên kia sông tràn sang hất tung chiếc khăn vác trên vai để cho hơi lạnh vuột khô những dòng mồ hôi trên tấm thân trần của Diễn trong lúc chờ xe tới lấy hàng. Những chiếc F4000 cổ lỗ chở nặng hàng tằng tặc lăn bánh qua như cỗ xe tăng nổ máy, phả hơi dầu khét lẹt. Ngọn đèn vàng ệch như màu nghệ thâm đung đưa trên cột điện, đẩy bóng đen chao qua chao lại như làm trò thôi miên. Cơn buồn ngủ dồn tới, đẩy Diễn đổ người vào khe hai hòm máy. Các khớp xương buồn buồn giục cái ngủ tới nhanh hơn. Giấc ngủ là ý thức của con người khi đêm về. Bản năng ngủ đánh đổ Diễn. Nhưng có người lại muốn phá cái bản năng ấy. Cú thúc vào lưng đau điếng kéo Diễn tỉnh dậy. Không thấy người nhưng đoán chắc là tổ trưởng muốn giục Diễn dậy làm. Anh ta hay cấm cảu, có hành động ngấm ngầm với ai vác thua anh ta chỉ một bao hàng. Cú thúc khiến cạnh sườn tưng tức đau đánh thức cái ý thức mình là công nhân mới phải tích cực khiến Diễn bật dậy chạy về vị trí làm việc. Nhưng gót chân nhối buốt kéo Diễn ngã đổ sập xuống như cây chuối bị đốn chỉ bằng một nhát dao sắc lẹm. Diễn ôm chân. Bàn tay dính nhầy nhụa máu từ gót chân chảy ra. Ngay cạnh, hai con chuột chụm mõm vào nhau, những sợi râu rung rung, bốn con mắt bắt ánh đèn đỏ rực, sóng sánh như hai giọt máu tươi.
Hồi chiều, bọn trẻ cược nhau chầu bia cỏ - chỉ có thời còn trẻ của ông chuột mới đói gặm chân người, chuột thời nay nằm một chỗ có thức ăn đổ sẵn vào mồm, hiền như lợn ỉ, chỉ mê mải làm tình, rung rúc suốt đêm. Cũng như con người thôi, ăn no rồi phải nghĩ tới dậm dật. Hàng lương thực, thức ăn gia súc nhập rời, rơi vãi một ca cũng thừa cho mấy đời họ nhà chuột ở đây ăn không hết. Béo quá trông đần, mắt con nào cũng đờ đẫn, lang thang suốt đêm như thằng nghiện. Không tin hả, muốn bằng chứng mới chịu phải không! Thằng Quynh lấy máy ảnh ra. Khẩu thiệt vô bằng. Tao với nó rình cả đêm. Cái công - ten - nơ hỏng cuối bãi năm kia, nhà nghỉ cao cấp của họ nhà chuột đấy, đêm nào cũng chật khách làng chơi. Nhìn đây, máy Sony nét căng. Công bốn mươi phít, hơn ba chục mét vuông, con nào con nấy rõ từng sợi râu nhá. Nếu có ca - mê - ra thì tuyệt vời, trung thực tuyệt đối. Chúng vờn nhau đến khi mệt phờ thì đứng hít ngửi đuôi nhau để tiếp thêm năng lực cho phần tiếp theo. Như chó “éo” nhau. Thấy con đực nhẩy lên ôm eo con cái chưa. Nhiều đôi “chiến đấu” một hiệp chưa thoả, đuổi vờn nhau chập nữa rồi tiếp tục hiệp hai. Có đôi tới ba, bốn hiệp mới đã. Nhìn thấy con này phê chưa, nằm hẳn lên chân thằng Quynh, co giật đùng đùng.
Chúng nó chơi với chuột mà không thấy kinh.
Chúng chèo kéo ông tham gia bữa bia cá cược nhưng ông nhất định không đi. Chủ đề chuột thể nào cũng được dùng làm món gia vị chính trong đĩa mực khô nướng, trong từng thớ gân dai nhách của món sách bò, lầy nhầy trong đám bọt bia. Nghĩ vậy đã thấy lợm giọng thì ngồi cùng với chúng nó ông không chịu nổi. Đã không ít lần các buổi liên hoan ông bỏ về giữa chừng vì những câu chuyện thô tục được xếp đầy ngồn ngộn cao hơn cả bàn thức ăn. Ông vừa là đội phó đi ca, vừa là chủ tịch công đoàn đội mà không chịu sâu sát công nhân, không biết tôn trọng người lao động, Quynh trách. Vẻ mặt nó nghiêm nghị không khác một quan toà buộc cho ông một tội. Liệu mọi người có đồng tình với ý kiến của nó? Ôi dào! Nó trẻ người non dạ, mới chuyển về ít ngày biết gì, còn ông gần bốn mươi năm gắn bó với đội xếp dỡ số ba này, có thế nào mọi người biết cả.
Hay tại điều dằn vặt mấy hôm nay khiến ông lúc nào cũng thấy bức bối trong lòng, sinh ra cắm cảu, để ý tới từng lời từng tiếng, xét nét tới từng cử chỉ của mọi người? Khi chiều hậm hực với câu trách của thằng Quynh hay bực bội với đám cá cược của bọn trẻ? Vứt những điều dằn vặt ấy đi, ba năm nữa là hạ cánh không nên để điều tiếng gây mất đoàn kết nội bộ. Có lẽ bọn thanh niên nói đúng, chuột bây giờ hiền như đất. Đã không ít lần dẫm phải, chúng đứng lại giương đôi mắt tròn xoay, hiền từ nhìn ông như lời nhắc đi đứng không chỉ biết nhìn lên mà phải cả nhìn xuống nữa.
Lẽ ra khi chiều ông nên ngồi với chúng nó, uống một cốc bia, tào lao vài ba câu sẽ chẳng có những ấm ức này. Không sợ chuột nữa. Thịt chuột được coi là đặc sản của không ít vùng quê đồng bằng Bắc Bộ, thậm chí đã trở thành món trong thực đơn của một vài nhà hàng. Thằng Quynh sẽ chẳng có cớ gì trách ông những lời nặng nề như thế.
Hơi thở nong nóng, châm buồn buồn vào cánh mũi. Tiếng thở nặng, nghe rõ tiếng gió. Cơn buồn ngủ đã tới. Bốn giờ sáng. Ông nhìn lên đồng hồ thẩm định lại thói quen cảm nhận giờ giấc hàng đêm. Ra hiện trường thôi, giờ này còn ngồi trong văn phòng cơn buồn ngủ sẽ quật ông gục xuống bàn ngay. Theo cách tính giờ làm việc của xí nghiệp là ba ca bốn kíp thì ông có tới mười năm đêm không ngủ! Làm ca kíp lâu ngày sẽ quen, thức trắng vài đêm chẳng là cái đinh gì. Câu đó chỉ để động viên những đứa mới đi làm, chứ ông hơn ba mươi năm ca kíp, cứ đến bốn giờ sáng là người rũ ra như bị cúm. Bởi con người đã có hàng triệu năm hình thành và phát triển, đã tạo nên quy luật đêm phải được ngủ, ông cưỡng lại sao được. Hơn ba mươi năm làm việc ca kíp, lý trí và tinh thần đủ cả nhưng chưa đêm nào ông thắng được cái ngủ tuyệt đối. Chỉ biết chiều theo quy luật, mỗi ca đêm ông tìm cách ngủ chừng mười lăm phút giữa giờ, cơn buồn ngủ mới tạm thời bỏ qua. Mọi khi vào giờ này ông đã gục đầu xuống bàn tranh thủ ngủ. Nhưng hôm nay không thể! Sự bất an trong lòng là lời nhắc ông phải cẩn thận với những hành vi của mình. Hình như không phải chuột mà có người theo dõi. Không biết có đúng không?
Ai theo dõi và theo dõi ông làm gì cơ chứ?
Một luồng gió xộc vào phòng mang theo khí lạnh và mùi ngai ngái, nồng nồng của đất ải, của phân mục bên kia sông đưa sang.
Ngày xưa, Diễn hỏi Thắm, có thấy hương đêm từ cánh đồng lúa bên kia sông tràn sang không. Cô nhân viên giao nhận hàng có đôi môi đỏ, mọng ướt đã một lần Diễn được trao nụ hôn cuồng nhiệt giờ kéo lệch miệng thoải mái cái ngáp dài, buông lơi một câu, buồn ngủ rũ người hơi sức đâu còn tưởng tượng. Diễn chạnh lòng, nhìn miết vào bóng đen bị đêm cô đặc trên mặt sông. Cô ấy không còn ai nói chuyện, ngả người nằm cuộn khoanh trên tờ giấy xi măng trải trên mặt cầu cảng tranh thủ ngủ trong khoảnh khắc ngắn ngủi khi công nhân bốc xếp nghỉ giải lao. Diễn quay lại ngắm nhìn cơ thể người con gái nằm cuộn khoanh. Hình dáng bị vo tròn, nhàu nhĩ. Diễn tư lự, liệu công việc bốc vác của mình có giúp giấc ngủ của cuộc đời Thắm không phải nằm vất vưởng trên cầu cảng như thế kia? Diễn thấy lạnh lòng, mệt mỏi lần từng bậc thang xuống hầm tầu sâu hun hút. Tình yêu với Thắm trở nên hờ hững. Nhưng không vì không tìm được người bạn đời làm cùng xí nghiệp để chia sẻ cảm xúc hàng đêm mà Diễn lại bỏ quên những làn gió bên kia sông đưa sang, hít một hơi thật sâu để tìm được phút thư thái trong thời gian chờ đợi ánh bình minh rạn ra phía cửa sông. Lần nào Diễn đón ngọn gió bên kia sông đưa sang cũng có cảm giác như tín đồ chờ đợi điều trong sáng, mát lành của đấng cao xanh ban xuống cuộc đời.
Có lẽ bất an trong lòng không phải do khi chiều ông đã không ngồi lại với đám thanh niên mà là trước lúc ấy ông bất ngờ đối diện với Thắm ở một khoảng không gian hẹp giữa hai dãy công - ten - nơ cao ngất như bức tường sắt. Chỉ có riêng hai người, trong khoảng không gian vắng lặng, cô ấy nhìn ông với ánh mắt thế nào nhỉ? Cô đơn? Tiếc nuối thời trẻ giữa hai người đã có khoảng thời gian gần gũi, hay là tiếc nuối của một con người đang bước vào tuổi những đam mê của cuộc đời sắp tàn lụi. Tiếc nuối về tình ái sắp tàn? Hình như ngọn lửa dục vọng trong mắt cô ấy bùng lên. Ông lúng túng muốn níu lại một cuộc gặp, một hoài niệm của quá vãng mà không thể.
Ông thở dài, cảm thấy những đường gân thớ thịt trong cơ thể chùng xuống. Hay tại mình cũng có những tiếc nuối như Thắm? Có những lúc ông thấy thèm một vòng tay phụ nữ quấn xiết lấy mình.
Sao vậy nhỉ! Ông luôn là người không muốn cuộc sống lại vương phải những  khúc mắc trong tâm trạng bất an như thế này. Nên giận ai, giận về điều gì đây! Ông ảo giác về nỗi bực tức trong lòng, tự gắt thật to, thở thật dài để xả nó ra ngoài. Nhưng những thứ đó không tài nào thoát ra được. Tại con chuột chết tiệt. Nó như ma, vô hình vô ảnh nhưng cứ bám níu vào ý  nghĩ của con người để hù doạ, ám ảnh.

Thứ Hai, 26 tháng 12, 2016

TIỂU THUYẾT: CHUYẾN HÀNG MƯA (Phần cuối)




CHƯƠNG 6

- 1 -
                                            
Bóng người mua sắt vụn khắc khổ rạp lưng trên chiếc xe đạp xa dần rồi mất hút sau chỗ ngoặt. Tiếng rao khàn khàn mệt mỏi nhỏ dần rồi tan loãng vào tiếng ầm ì của đoàn xe đang gắng sức vượt qua dốc phà. Tương muốn chạy đuổi theo người mua sắt vụn, níu anh ta lại để hỏi một câu gì đó, thế nhưng đôi chân lại không nhấc lên nổi. Đôi mắt Tương mở trân trối nhìn hút về phía xa như bị thôi miên. Vệt đỏ của con đường trên mặt đê rực lên trong nắng gắt cào cạo vào tâm trí Tương khắc khoải, nuối tiếc và ngong ngóng nhớ về thời đã qua. Cái thời làm ông chủ sắt vụn tuy ngắn ngủi nhưng là điểm sáng bừng lên trong cuộc đời Tương. Lưu luyến lắm, tiếc nuối lắm, này cái tay mua sắt vụn kia ơi, sao không quay lại đây để ta hỏi lấy một lời cho đỡ nhớ. Ta sẽ không thèm làm ông chủ sắt vụn bất hạnh nữa đâu, việc bây giờ đang hái ra tiền, việc bây giờ đang là mốt của bọn thanh niên, ta chả thể từ bỏ được. Thế nhưng! Tương lặng lẽ quay về lều để làm nốt công việc. Thế nhưng... Mình đang tiến về căn lều chẳng ra lều, mọi người gọi là đại ca đấy nhưng nghe vẫn thấy tầm thường. Cái thời ông chủ sắt vụn xưa cũng ở trong căn lều nhưng sao mỗi khi ra đường khối kẻ phải kính nể, phải khâm phục. Cũng là hạng buôn đồ nát cả nhưng kẻ đạp xe rong lại khác, kẻ ngồi mua lại sẽ ở vị trí khác, kẻ chèo thuyền mua hàng “cáy” lại khác với kẻ ngồi cửa hàng giữa phố bán lại. Tại sao đôi chân của ta cứ chập chừng vừa muốn chạy theo tay mua sắt vụn vừa bị níu trở lại là tại ý nghĩ này đây.
Tưởng rằng cái nghề sắt vụn cũng như miếng sắt gỉ đã bị rữa nát dần theo năm tháng thế mà bây giờ lại xuất hiện trở lại, mà còn len lỏi về tận nơi hoang tàn khốn cùng thế này, chứng tỏ phải kiếm ra tiền. Bấy lâu nay, Tương dường như sống cách biệt với cuộc sống bên kia sông. Chỉ biết mong ngóng từng chuyến tầu, lo làm sao mua được nhiều hàng “cáy”, còn việc bán lại hàng giao cho bọn đàn em phải lo tất, mọi thông tin về sự phát triển của cuộc sống Tương chẳng hề biết tới. Chẳng lẽ nghề buôn hàng “cáy” sẽ vinh hiển mãi sao? Phải chăng có được món đồ cũ thải ra mang từ bên Nhật về sẽ mãi là niềm hãnh diện của đám thanh niên? Nhìn đống hàng đủ loại, từ chiếc xe đạp đến chiếc đài cát-xét tới chiếc ti-vi, xếp chồng chất trên thuyền, Tương háo hức về món lời mình sẽ có được quá dễ dàng. Thế nhưng Tương cứ thấy tồi tội khi mọi người nâng niu thứ người ta đã bỏ đi cứ như nâng niu đồ gia bảo của nhà. Phải chăng cái thời buôn sắt vụn, mình đem thứ bỏ đi bán lại cho người ta đã ảnh hưởng tới ý nghĩ ấy của Tương.
-Dậy chưa anh Tương ơi! Muộn rồi! – Không thể đợi lâu hơn, đám đàn em ngồi đợi dưới thuyền sốt ruột gọi Tương.
Mọi ngày, giờ này thuyền đã phải qua khúc sông ruột lợn. Triều đang xuống mạnh, chỉ cần giữ lái cho thăng bằng, dòng nước sẽ kéo con thuyền trôi băng băng chẳng mấy chốc là ra tới cửa sông. Thế mà hôm nay, gọi mấy lần chỉ thấy Tương ậm ừ trong lều rồi lại lặng im không thấy ra. Chẳng biết có phải ốm đau gì không mà không thấy trả lời. Cũng phải cố chờ vì hôm nay tầu của Chung về, phải có Tương ra cùng, bởi chuyến trước hai người có hẹn nhau rồi. Những tia sáng đã lách được qua khối mây đen khổng lồ đang đùn lên phía cửa sông, bừng lên chói loà như những lưỡi gươm treo ngang trời.
-Đứa nào chạy lên xem anh ấy thế nào, muộn rồi!
-Không phải lên đâu, chúng mày cứ đi đi, mà thôi hôm nay nghỉ một hôm, hàng đã giao hết đâu.
Bọn đàn em đứa nào cũng phải thốt lên:
-Anh ốm à!? Bị làm sao mà người ngợm khiếp thế?
Đám đàn em không thể tin vào mắt mình, chẳng lẽ kia là đại ca, chẳng khác gì một tấm bìa vẽ mặt người loen ngoen, đính cẩu thả lên cành sú. Tương đi vào lều. Bọn đàn em cũng bỏ thuyền, lặng lẽ trở về nhà mình. Không thể đi đánh hàng lại gặp những chuyện trục trặc như thế này.
  Không đi lại may. Mây đen kéo đến sầm trời, mưa như thác đổ. Gió quăng quật như phát rồ ngoài bãi trống. Giữa biển khơi mênh mông sóng nước chẳng biết có giữ nổi thuyền. Tương nằm sấp trên giường lắng nghe tiếng mưa xối ùng ục quanh mình như chảo nước sôi quá lửa. Gió giằng xé ngôi lều như một đàn thú tranh nhau xé con mồi. Ngôi lều sập sệ hình như đang đổ ụp xuống người, Tương hoảng sợ xoay ngửa người nhìn lên. Mái lều chao như đu võng, nhưng chẳng làm sao cả. Tương nhắm mắt lại. Tương ước mình được ở trong toà nhà có mái chóp nhọn màu đỏ, giống như mái nhà nhô lên ở dãy phố bên kia sông. Chẳng biết toà nhà ấy hình thù thế nào bởi lâu rồi Tương chưa sang sông. Bên ấy dạo này phát triển nhanh lắm, mấy hôm không sang đã thấy khác hẳn, hôm nào về mấy đứa đàn em cũng xuýt xoa ca ngợi. Chẳng lẽ cuộc đời lại thay đổi nhanh chóng thế sao? Vẫn thấy Đoan “khê” vào cảng lấy hàng, thế mà mình chẳng thèm để ý tới hắn có thay đổi gì không. Nhớ ra rồi, cái vụ cho bọn đàn em thử một trận dằn mặt với bọn Đoan ‘khê”, Tương thấy Đoan ung dung đứng cạnh chiếc xe ô tô Mỹ còn mới, dáng chừng như là của riêng. Thế là cuộc đời hắn vẫn ngày một đi lên.

Thứ Năm, 17 tháng 3, 2016

TIỂU THUYẾT "CHUYẾN HÀNG MƯA" (Phần XI)

(Kiếm sống trên cầu cảng)



- 4 -

Ngửa cổ lên đã thấy mặt trời chói chang giữa đỉnh đầu, Ngọc giục anh em nghỉ và cũng là người đầu tiên cắp mũ quần áo vào nách leo lên cầu thang hầm tầu. Vừa nhô lên miệng hầm, một bàn tay thô bạo ấn đầu Ngọc xuống. Cánh tay đã rã rời vì làm từ sáng đến giữa trưa không một lần giải lao, không thể cưỡng lại sức nặng của bàn tay trên đầu đang đè xuống, Ngọc buột tay ngã tụt xuống dưới. Phúc tổ cho nhà thằng say, Huy là người đi dưới nên đỡ được không thì nát xương. Và nắp cửa hầm sập xuống.
-Con mẹ chúng mày, đã làm hết xe cho tao chưa mà đòi lên! Bao giờ có người ca sau xuống chúng mày mới được lên!
Tiếng những “đầu gấu” vào “chăn” xe trên miệng hầm quát vọng xuống. Hoảng hồn, Ngọc nằm vật xuống đống hàng ôm mảng bụng bị trượt trên cầu thang đỏ rựng, ri rỉ máu, người run như lên cơn sốt rét. Hai cánh tay Huy cũng bị xước xát vì cố ghì giữ để hai người khỏi rơi.
-Thằng Huy cũng ngồi bên trong ấy mà nghỉ, để chúng tao làm cho. Nhìn thằng Ngọc rơi như tầu lá khô, kinh hoàng, tưởng xong rồi, phúc lớn cho nhà mày, có thằng Huy đi sau.
-Không sao đâu, bị xước nhẹ thôi, em vẫn làm được.
Huy rải dây rồi cùng Phiện một kéng làm tiếp. Không ai nói với nhau câu nào, lặng lẽ kéo vạt áo lau vuốt những dòng mồ hôi chảy tràn trên mặt. Bây giờ chắc phải hơn mười hai giờ rồi, ca sau có xuống được cũng phải một giờ, xếp từ từ thôi ông Phiện ơi, chúng tôi mũi mồm tranh nhau thở rồi đây này, cả cái cảng lớn thế này để cho mấy thằng bụi điều hành. Nói thực, ông nào cũng phải đi từ nhà đến xí nghiệp, chẳng dại gì đứng ra dẹp để rồi mang vạ cả.
-Này, ông Ngọc, không làm nằm ăn vạ đấy à! – Hoà trên miệng hầm quát xuống.
-Từ sáng đến giờ mày đã xếp được bao hàng nào mà đứng trên ấy quát, đừng tưởng tổ trưởng đã là to, xuống đây làm xem có hộc tiết ra không. – Cung ngửa cổ lên tức giận quát lại.
-Đừng thách thằng này nhá, tao bỏ tiền mua chức tổ trưởng tao có quyền sai chúng mày. Thân lừa ưa nặng, sáng làm tích cực cho hết xe thì có phải đỡ phiền không.
Láo đến thế là cùng, mới lên tổ trưởng thay thằng Ngọc có ít ngày mà người đáng tuổi bố nó cũng mày tao hết, nếu làm to nữa chẳng biết coi bọn mình thế nào. Ông biết phận của ông thế rồi thì im đi mà làm cho đỡ mất sức, nó có phải là con mình đâu mà sợ mất mặt. Này Huy ơi, sinh hoạt chi đoàn sao chúng mày không đưa vấn đề đạo đức này ra. Đây là xí nghiệp làm ăn kinh tế, chuyện ấy thuộc về cơ quan văn hoá.
 Huy bặm môi dồn sức vào hai cánh tay cùng Phiện lên bao gạo xếp vào đống. Mệt rồi hả, đừng lên gân thế tốn sức, làm nặng nhưng cứ coi như không thì mới thấy đỡ mệt. Phiện nói gắt gỏng chỉ vì thấy thương Huy thôi.  Huy không nói câu nào, âm thầm làm việc. Dạo này Huy ít nói, chẳng khác gì Phiện hồi chưa lấy vợ. Phận của những người như Huy là thế, lặng lẽ mà làm để kiếm tiền, chành choẹ, ganh ghé làm gì cho tốn sức. Mộng tưởng theo học lớp tại chức với Huy cũng tiêu tan khi mà lúc này cần tiền hơn lúc nào hết để chạy chữa bệnh cho mẹ.
“Đánh nhau rồi” – Tiếng la thất thanh ở trên cầu tầu vọng xuống. Tiếng chân người chạy rầm rập trên boong tầu. Những cái đầu của bọn “chăn xe” không còn ngó xuống hầm hàng hầm hè đe doạ. Sao thế? Lên thôi các ông ơi, chuồn mau thôi, chắc chúng nó đánh nhau rồi. Mọi người hối hả leo lên khỏi hầm hàng. Ngọc cũng leo nhanh thoăn thoắt, chẳng thấy đau đớn gì.
Mọi người được giải thoát, nhanh chóng chuồn khỏi tầu. Huy và Hoà đứng lại xem cuộc hỗn chiến đang xảy ra trên cầu cảng. Phe trên cạn nấp sau những chiếc xe ô tô chờ thời cơ sẽ lao ra. Phe dưới sông đứng mấp mé cầu cảng thủ thế. Những đứa dưới thuyền ghìm mái chèo sẵn sàng trợ chiến. Hai bên khí giới lăm lăm trên tay, mắt sọng đỏ sẵn sàng quyết chiến. Phe trên bờ là những tay kiếm tiền bằng việc “chăn xe”, phe dưới nước kiếm ăn bằng việc trộm cắp hàng trên bãi cảng, hai bên chẳng đụng chạm gì đến lợi ích của nhau, thế nhưng nhìn thấy nhau là sẵn sàng lao vào cắn xé như loài chó.

Thứ Hai, 8 tháng 2, 2016

TIỂU THUYẾT: CHUYẾN HÀNG MƯA (Phần X)

(Ngoài kia là biển rộng)

Chương 5

- 1 -

Đã lâu lắm rồi Tương mới có được giấc ngủ trưa ngon lành như thế này. Giấc ngủ sâu, đầu óc trống rỗng không còn mọi lo toan của cuộc đời vương vào. Tỉnh giấc có lẽ đã chiều muộn, ánh nắng ngã ngang cửa sổ, Tương vươn vai cho giãn xương cốt rồi lại nằm yên trên giường, đắm mình vào không gian tĩnh lặng. Có tiếng chim gáy cu rúc, cu rúc vọng về, Tương cảm thấy mình bồng bềnh trôi êm trong âm thanh dìu dặt. Cảm giác này chỉ có được khi Tương còn là đứa trẻ suốt ngày lang thang ngoài đồng tìm những vũng nước nhỏ tát vét kiếm con tôm con cá làm thú vui, rồi vật vạ ngủ dưới bờ tre. Mọi người đi đâu cả rồi sao nhà vắng lặng thế. Chả bù cho những ngày nằm ở bãi sắt, muốn tìm một kẽ hở trong tiếng sắt thép va vào nhau xoang xoảng, tiếng động cơ xe gầm rú, tiếng hò hét chửi bới lẫn nhau của đám người làm thuê, để lách sang bên kia kiếm một giây yên tĩnh mà không thể được. Bây giờ là mấy giờ rồi nhỉ, cảm giác đói bụng như có đàn kiến bò buồn buồn bên trong khiến Tương bực bội. Khi trưa về đến nhà, vợ nấu vội cho nồi cơm và luộc nắm rau hái trong vườn nhà, ăn thế sao nuốt nổi. Bữa cơm của Tương bây giờ có tiết kiệm thì cũng phải đĩa thịt kho nhừ hoặc con cá rán ròn. Tiền mới gửi về một cục không kịp đếm là bao nhiêu thế mà chả thấy chi tiêu gì cả là thế nào. Nhà cửa có xây trát lại nhưng lem nhem như bôi bẩn thêm. Lát được cái nền nhà bằng gạch hoa Trung Quốc tưởng sang nhất làng trên xóm dưới nhưng thử nhìn kĩ xem, khấp kha khấp khểnh cong vênh như bánh đa nướng, chân ướt đi vào không cẩn thận ngã dập mặt. Đồ đạc sắm cho cái gì mang về thì biết có cái ấy, chẳng sắm thêm là thế nào. Thế thì tiền để đâu? Tương vùng ngồi dậy, vùng cơ mặt bên trái co giật liên hồi. Cớ gì mình lại tức giận thế này nhỉ. Có lẽ Tương sẽ phát khùng lên nếu như không có tiếng người đi vào sân.
-Gớm, có cái xe đẹp mang về giấu đâu rồi? – Cương đứng đầu sân nói với vào để cho Tương nghe thấy.
-Anh em nhà chú chỉ thích sĩ, có tí tiền không biết chắt bóp rồi đến lúc ăn cũng không đủ mới thấy. Tôi dắt vào trong bếp, có thích thì vào trong ấy mà ngắm.- Son cấm cảu trả lời Cương
Phải rồi, Tương biết khi nãy tại sao mình bực bội rồi. Chiếc xe tám hai màu da đồng, đèn vuông, máy nổ êm như ru, đến đầu xã mọi ánh mắt đều đổ dồn vào nhìn thèm khát, nể phục, thế mà về nhà mụ vợ không khen lấy một câu lại còn móc máy xỏ xiên làm lạnh niềm hãnh diện của Tương. Nhưng bây giờ Tương thấy cô ấy có lý, mình bây giờ đã có vài trăm triệu rồi nhưng so với những ông chủ “tay to” thì đã là gì đâu mà phải khoe. Đàn bà bao giờ cũng cẩn trọng hơn. Cái điều mà sau vài năm vật lộn nơi thị thành Tương mới nhận ra, hãy bỏ cái tính sĩ diện nhà quê ngay không thì làm sao bước chân vào được giới thượng lưu thị thành. Việc cố chạy chọt cho chồng thoát ly trước đây của cô ấy cũng thật sáng suốt, không thì biết đến bao giờ gia đình này mới mở mặt lên được, cái thời anh lý trưởng của làng là nhất thiên hạ qua lâu rồi. Nhưng mà tại sao thằng Cương cứ lại thích ở làng tranh chức trưởng làng. Ra thành phố phụ việc cho Tương chẳng mấy mà anh em nhà mình quát cả làng này phải khiếp.
Cương hơn hớn đi vào, chẳng cần chào hỏi anh ngồi ngay xuống ghế, cầm ấm trà hắt cấn nước vào gầm bàn rồi rót nước pha ấm trà mới.
-Uống chén trà mới cho tỉnh ngủ. Sao mà ông anh mệt mỏi thế, phóng xe mới ấy có đi vào miền nam cũng vẫn khoẻ re. Xe mua bao nhiêu?
-Chú quan tâm tới giá cả làm gì, có bao nhiêu tiền đãi mấy thằng vô tích sự để nó bỏ phiếu cho mà hai khoá rồi thử hỏi có được gì. Ra ngoài thành phố, hai anh em hợp sức vào làm có phải khấm khá lên rồi không, chú vẫn chưa bỏ được cái danh hão của anh nhà quê.
-Mỗi người một chí hướng, em không thích ra ngoài ấy. Anh tưởng cái chân trưởng thôn bây giờ không ra gì á, anh chậm hiểu thời cuộc rồi. ở ngoài ấy báo chí nhiều, anh có thấy hay nói đến câu địa chủ thời hiện đại không. Được chân trưởng thôn là được cả miếng, cả tiếng. Ngày xưa làm ăn công điểm chẳng ai cần biết mình hôm nay làm trên thửa đất nào, nhưng ngày nay thế là chết đói, ngày xưa chia một công được bao nhiêu thóc có quy định cụ thể nào không, cả làng làm được bao nhiêu công cấp trên có biết không, ngày nay cũng thế thôi, trong tay anh trưởng thôn hết. Mà có được cái danh ở làng thấy oai của mình bao trùm cả thiên hạ, chẳng giống ngoài ấy, người nào biết phận của người nấy.
-Tôi hiểu rồi, tuỳ chú, làm ăn thế nào thì làm, tôi không chi tiền cho chú để ném qua cửa sổ nữa.
Son bê mâm cơm đặt xuống giữa nhà. Mâm cơm chỉ có mấy bìa đậu om cà chua là hơn mâm cơm trưa.
-Anh em nhà chú cứ như khuân ngay được của thiên hạ về nhà, bàn toàn những chuyện trên trời dưới biển gì gì ấy thấy khiếp. – Son nói giễu cợt. - Đây này, nhìn mâm cơm có được đầy thì thấy có sang hay không. Chú Cương ngồi xuống ăn luôn thể, anh em bàn chuyện gì thì bàn.
-Cô bỏ ngay cái lối ăn nói xách mé ấy đi, đàn bà gì lúc nào cũng thấy cấm cảu. – Tương vùng vằng nhưng cũng ngồi xuống mâm cơm, sắp bát đũa cho mọi người.
-Gớm mà, hai ông bà này chẳng bao giờ thấy nhẹ nhàng tình cảm với nhau. Thế ông anh cắt viện trợ thật đấy à? Có vinh dự cũng chẳng phải mình thằng em hưởng.
Son đơm hai bát cơm cho hai anh em.
-Hai anh em ăn trước đi, tôi đợi chúng nó về. Mà tôi thấy anh chú nói đúng đấy, bỏ tiền ra cho mấy thằng cha căng chú kiết ấy ăn hút rồi cũng chẳng thu được kết quả gì.
Tương đặt bát cơm xuống, nét mặt đăm chiêu tính toán.
-Tôi bàn với chú cách này, chẳng phải mất tiền mà chắc chắn sẽ thu được kết quả tốt.
Đêm. Tối như bị bịt mắt, có giơ bàn tay ra trước cũng không thể nhìn thấy ngón tay. Tiếng kèng kẹc rền rĩ của côn trùng kêu như  từ âm ty vọng về. Không phải lần đầu tiên lần mò trong đêm tối như thế này, nhưng đêm nay hai đầu gối Cương cứ thấy có kiến bò bên trong nhồn nhột buồn, bứt dứt không bước đi nổi. Lại còn như nghẹt thở nữa, Cương há miệng hớp không khí thở dốc. Tương đi trước dừng lại chờ em.
-Mệt hay sao thở gấp thế? – Tương hỏi.